مانی پلو دامغانی؛ ترکیب بی نظیر طعم های شیرین، ترش و خوش عطر + طرز تهیه مرحله به مرحله

حضور هم زمان کشمش شیرین، زرشک ترش، زعفران و ادویه های معطر باعث شده این غذای مجلسی طعمی متفاوت و جذاب داشته باشد. مانی پلو از غذاهای محلی دامغان است و در دستورهای مختلف با گوشت گوسفندی، گوساله یا مرغ تهیه می شود.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

مانی پلو چیست؟

مانی پلو را می توان یکی از پلوهای سنتی و مجلسی دامغان دانست که ظاهر بسیار رنگارنگی دارد. در نسخه رایج آن، برنج و رشته پلویی در کنار لپه، گوشت، کشمش و زرشک قرار می گیرند و در نهایت با زعفران و ادویه های معطر کامل می شوند. برخی منابع، تنوع رنگ و مواد این غذا را از دلایل نام گذاری آن می دانند.

آنچه مانی پلو را خاص می کند، تضاد طعم هاست؛ شیرینی کشمش، ترشی زرشک، عطر زعفران و زیره و مزه گوشت و لپه در کنار هم قرار می گیرند و غذایی متفاوت روی سفره می آورند.

🛒 مواد لازم برای مانی پلو دامغانی؛ ۴ نفر

مواد لازم	مقدار
برنج ایرانی	۳ پیمانه
گوشت گوسفندی یا گوساله	۳۰۰ تا ۴۰۰ گرم
رشته پلویی	۱۵۰ تا ۲۰۰ گرم
لپه	۱ پیمانه
کشمش پلویی	۱ تا ۱/۵ پیمانه
زرشک	نصف پیمانه
پیاز	۲ عدد متوسط
زعفران دم کرده غلیظ	۳ تا ۴ قاشق غذاخوری
زردچوبه	۱ قاشق چای خوری
زیره سیاه	۱ قاشق چای خوری، اختیاری
فلفل سیاه	به مقدار لازم
نمک	به مقدار لازم
روغن یا کره	به مقدار لازم

مقدار مواد در دستورهای مختلف کمی متفاوت است؛ برای نمونه، دستورهای منتشرشده برای مانی پلو از حدود ۳ پیمانه برنج، ۲۰۰ گرم رشته، یک پیمانه لپه و ترکیب کشمش و زرشک استفاده می کنند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

مرحله اول؛ لپه را آماده کنید

ابتدا لپه را پاک کرده و بشویید. بهتر است آن را چند ساعت در آب خیس کنید و در این فاصله یکی دو بار آب آن را عوض کنید.

سپس لپه را در قابلمه ای با آب قرار دهید و اجازه دهید روی حرارت ملایم بپزد تا نرم شود، اما له نشود. بعد از پخت، لپه را آبکش کرده و کنار بگذارید.

این مرحله مهم است؛ اگر لپه بیش از حد بپزد، هنگام مخلوط شدن با برنج ظاهر غذا را خراب می کند.

مرحله دوم؛ گوشت را خوش طعم کنید

پیازها را خلالی خرد کنید. مقداری روغن داخل قابلمه بریزید و پیاز را روی حرارت متوسط تفت دهید تا طلایی شود.

زردچوبه را اضافه کنید و کمی تفت دهید. سپس گوشت خردشده را اضافه کنید و چند دقیقه تفت دهید تا رنگ گوشت تغییر کند.

فلفل سیاه و مقدار کمی زیره را اضافه کنید و سپس مقداری آب داخل قابلمه بریزید. در قابلمه را بگذارید و اجازه دهید گوشت با حرارت ملایم بپزد و کاملاً نرم شود.

در دستورهای سنتی مانی پلو، گوشت معمولاً همراه پیاز و ادویه پخته می شود و سپس در کنار برنج سرو یا لابه لای آن قرار می گیرد.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

مرحله سوم؛ کشمش و زرشک را آماده کنید

کشمش و زرشک را جداگانه پاک کنید و بشویید. بهتر است زرشک را مدت زیادی در آب خیس نکنید.

داخل یک تابه مقدار کمی روغن یا کره بریزید. ابتدا کشمش را برای مدت کوتاهی تفت دهید و سپس زرشک را اضافه کنید.

اگر دوست دارید مایه کشمش و زرشک کمی شیرین تر باشد، می توانید مقدار بسیار کمی شکر اضافه کنید؛ اما زیاده روی نکنید تا شیرینی کشمش بر طعم ترش زرشک غلبه نکند.

در پایان کمی زعفران دم کرده اضافه کنید و سریع تابه را از روی حرارت بردارید.

نکته مهم: زرشک را زیاد روی حرارت نگه ندارید؛ حرارت طولانی می تواند باعث تغییر طعم و رنگ آن شود.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

مرحله چهارم؛ برنج را آبکش کنید

قابلمه بزرگی را از آب پر کنید و روی حرارت قرار دهید تا بجوشد. کمی نمک اضافه کنید.

برنجی را که از قبل شسته و خیس کرده اید داخل آب جوش بریزید.

وقتی برنج کمی نرم شد اما مغز آن هنوز سفت بود، رشته پلویی را اضافه کنید. رشته ها معمولاً به زمان پخت کوتاهی نیاز دارند؛ پس چند دقیقه بعد، برنج و رشته را آبکش کنید.

در دستورهای مختلف مانی پلو نیز رشته در اواخر مرحله جوشیدن برنج اضافه و سپس همراه برنج آبکش می شود.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

مرحله پنجم؛ مانی پلو را لایه لایه داخل قابلمه بریزید

کف قابلمه مقداری روغن بریزید و ته دیگ دلخواهتان را قرار دهید؛ سیب زمینی، نان یا ته دیگ برنجی گزینه های مناسبی هستند.

حالا یک لایه برنج و رشته داخل قابلمه بریزید.

روی آن مقداری لپه، گوشت و کمی از مخلوط کشمش و زرشک قرار دهید.

دوباره برنج و رشته اضافه کنید و همین کار را ادامه دهید تا مواد تمام شوند.

در پایان چند قاشق زعفران دم کرده روی برنج بریزید و مقداری کره یا روغن اضافه کنید.

مرحله ششم؛ دم گذاشتن مانی پلو

در قابلمه را با دم کنی بپوشانید و ابتدا چند دقیقه حرارت را متوسط کنید تا بخار داخل قابلمه ایجاد شود.

سپس حرارت را کاملاً کم کنید و اجازه دهید مانی پلو حدود ۴۰ تا ۴۵ دقیقه آرام دم بکشد.

هرچه برنج با حرارت ملایم تر دم بکشد، دانه های آن بهتر شکل خود را حفظ می کنند و عطر زعفران و مواد مختلف نیز بهتر در غذا پخش می شود.

🍽️ مرحله آخر؛ مانی پلو را مجلسی سرو کنید

بعد از دم کشیدن، مقداری از برنج زعفرانی را جدا کنید.

مانی پلو را داخل دیس بکشید و روی آن را با گوشت، کشمش، زرشک، لپه و برنج زعفرانی تزئین کنید.

برای ظاهر مجلسی تر می توانید مقداری خلال بادام و پسته نیز روی غذا بریزید. برخی دستورهای مانی پلو استفاده از خلال بادام و پسته را برای تزئین پیشنهاد می کنند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

🌟 فوت وفن مانی پلو خوشمزه و مجلسی

رشته را زیاد نپزید: رشته باید کمی زنده بماند؛ چون هنگام دم کشیدن دوباره نرم می شود.

لپه را له نکنید: لپه دانه دانه باعث می شود ظاهر مانی پلو زیباتر شود.

کشمش و زرشک را جداگانه تفت دهید: این کار کمک می کند هر کدام طعم و بافت خود را بهتر حفظ کنند.

زعفران را دست ودلبازانه استفاده کنید: مانی پلو هرچه زعفرانی تر باشد، عطر و ظاهر مجلسی تری پیدا می کند. در برخی دستورهای محلی نیز تأکید شده که این پلو تقریباً زعفرانی است.

زیره را فراموش نکنید: اگر طعم زیره را دوست دارید، مقدار کمی زیره سیاه عطر بسیار خوبی به غذا می دهد.

گوشت را جداگانه هم می توانید سرو کنید: اگر نمی خواهید گوشت لابه لای برنج باشد، آن را پس از پخت در کنار دیس قرار دهید و روی مانی پلو را با کشمش و زرشک تزئین کنید.

🍗 مانی پلو با مرغ؛ یک جایگزین خوشمزه

اگر گوشت قرمز مصرف نمی کنید، می توانید مانی پلو را با مرغ درست کنید. برای این کار تکه های مرغ را با پیاز، زردچوبه، فلفل و کمی زعفران بپزید و در پایان در روغن یا کره کمی سرخ کنید.

سپس مرغ را کنار دیس مانی پلو قرار دهید یا تکه های آن را روی برنج بچینید. استفاده از مرغ به جای گوشت نیز در دستورهای مختلف این غذا رایج است.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

🥗 مانی پلو را با چه چیزی سرو کنیم؟

این پلوی رنگارنگ در کنار مخلفات ساده، سفره ای کامل و جذاب می سازد. می توانید آن را با موارد زیر سرو کنید:

• ماست چکیده یا ماست موسیر
• سالاد شیرازی
• سبزی خوردن
• ترشی خانگی
• دوغ
• سالاد فصل

ترکیب مانی پلو با ماست یا سالاد نیز در دستورهای منتشرشده برای این غذای دامغانی پیشنهاد شده است.

❤️ جمع بندی

مانی پلو دامغانی یکی از پلوهای سنتی و رنگارنگ استان سمنان است که با ترکیب برنج، رشته پلویی، لپه، گوشت، کشمش و زرشک آماده می شود. جذابیت اصلی این غذا در کنار هم قرار گرفتن طعم های متفاوت است؛ کشمش شیرین، زرشک ترش، گوشت خوش عطر، زعفران و ادویه های گرم در یک دیس جمع می شوند و غذایی مناسب مهمانی و دورهمی می سازند.

اگر می خواهید مانی پلوی شما هم خوش رنگ و مجلسی شود، روی پخت دانه دانه برنج، تفت کوتاه کشمش و زرشک، استفاده از زعفران فراوان و دم کشیدن آرام غذا تمرکز کنید؛ نتیجه، یک پلوی خوش عطر و چشم نواز خواهد بود.