راهنمای کاشت و نگهداری سیکاس 

۲,۷۹۸
۲
۰
جمعه, ۱۰ خرداد ۱۳۹۸ ۱۱:۴۲


معرفی گیاه سیکاس


سیکاس گیاهیست مقاوم که هم در آپارتمان و هم در فضای خانه قابل نگهداری است و به دلیل رشد کم‌، گیاهی نسبتا گران و از نظر زیبایی و جلوه گیاهی لوکس و تشریفاتی به حساب می آید و همچنین در باغچه کاری و زیبایی فضای سبز باغ ها مورد استفاده قرار می گیرد.

سیکاس با نام علمی “Cycas Revoluta” بومی ژاپن بوده و اغلب زینت بخش سالنهای بزرگ، ادارات، مکانهای تجاری و خانگی است و گونه رولتا در ایران از دیگر انواع آن متداول تر و محبوب تر و شناخته شده تر است و یکی از بزرگترین های این گونه در باغ گیاه شناسی کیو KEW در انگلستان نگهداری می شود.

از برگ های زیبا و سبز گیاه سیکاس جهت تزیین دسته گل، تاج گل و عید پاک در سراسر جهان استفاده می شود و چون این گیاه در سال در هر نوبت گل دهی، حدود ۲۰ تا ۴۰ برگمی دهد برگ این گیاه نسبت به گیاهان دیگر نیز قیمتی است. این گیاه دارای سرعت رشد بسیار کم و عمر طولانی می باشد.

نوع سیکاس رولوتا که در ایران و عمدتاً در شمال ایران کشت می گردد دارای برگ های سبز پررنگ است. برگها به صورت متحد المرکزمعولا در اردیبهشت همه با هم به یکباره ظاهر می گردند و در صورت مهیا بودن شرایط از نظر رطوبت و دما در شهریور نیز برگ دهی می نمایند. همچنین رنگ میوه سیکاس از خاکستری به نارنجی متمایل میگردد.

گل

گیاه شناسی سیکاس


سیکاس ها گیاهانی دو پایه و کم رشد هستند.از انها یک تیره با چند جنس و گونه های متعدود بدون هیچ تغییری با تکامل از تریاس(دوره های زمین شناسی حدودا ۲۰۰ میلیون سال پیش،عصر دایناسورها) تاکنون باقیمانده است.سیکاس های کنونی درخت یا درختچه هایی با ساقه ضخیم و غده ای هستند.برخی از جنس های آنان مانند زامیا و استانژریا ساقه های زیر زمینی دارند.ساقه ی سیکاسها مانند نخل ها ستونی شکل،بدون انشعاب و در جنس های مختلف ارتفاعی متفاوت دارند.ارتفاع تنه جنس سراتوزامیا از سیکاسها از ۱۵ تا ۱۶ متر متغیر است.

در بعضی سیکاداسه ها طول ساقه کم و در خانه حداکثر به ۱.۸ مترمیرسد و با نگه داری آن داخل گلدان میتوان اندازه آن را کنترل کرد. ولی قطر آن رشد فوق العاده دارد(بیش از دو متر).نمای ظاهری سیکاس ها به نخل ها و سرخس های درختی شباهت داردولی اصلا از نخل ها نیستند.برگها در سیکاس غالبا دارای تقسیمات شانه یی با قطعات و کناره ای کامل بوده،همه در راس ساقه جمع میشوند.دوام برگها معمولا زیادولی شکننده و حساس هستند و باید با احتیاط حمل شوند و در جنس های مختلف از ۱۰ تا ۳۰ سال روی ساقه باقی می مانند و پس از سقوط نیز جای آنها روی ساقه باقی میماند.

شرایط اکولوژیک مورد نیاز سیکاس

خاک سیکاس :

در هر خاکی رشد میکند ولی مناسب ترین ، خاک کاکتوس با مواد آلی زیاد میباشد همچنین مقدار مساوی پیت ماس و پرلیت درشت هم قابل تحمل است طوقه گیاه همواره در بالای لبه خاک باشد.

کود مورد نیاز سیکاس :

زمان مناسب برای کوددهی به سیکاس، درطول بهار و یا در اواخر تابستان است. اگر از کود های طبیعی مانند کودهای حیوانی و کود های دیر جذب استفاده می کنید بهتر است از عاری بودن دهانه و نوک پیاز سیکاس از انباشت کود مطمین شوید زیرا ممکن است نظم برگهای جدید به هم خورده و یا حتی موجب ساز بین رفتن آنها یا به اصطلاح سوختن برگ سیاس گردد. در کود دهی افراط نکنید و دقت کنید که کمبود مواد مغذی ضرر کمتری نسبت به کود دهی بیش از حد برای سیکاس دارد.

نور مناسب سیکاس :

به نور زیاد و چند ساعتی نور مستقیم نیاز دارد برگهای این گیاه اصطلاحا دیاهلیوتروپیک است یعنی به دنبال آفتاب می رودو حتما باید ۹۰ درجه در هفته چرخیده شود وگرنه گیاه کج خواهد شد.نور کم موجب زیادشدن طول برگ و نورزیاد هم طول برگها را کوتاه میکند.

رطوبت موردنیاز سیکاس :

همان طور که گفته شد دوستدار رطوبت زیاد محیط می باشد. در مناطق خشک باید آن را در پاسیوهای مرطوب قرار داده و در فصل تابستان همه روزه مقداری آب در فضا اسپری کرد.

دمای سیکاس :

هوا باید معتدل باشد. از ۱۰ تا ۱۸ درجه سانتی گراد ایده آل است.

آبیاری سیکاس :

این گیاه در تابستان به آب زیاد و منظم احتیاج دارد و مشروط بر اینکه گلدان طوری قرار داده شود که آب از ته آن به آسانی خارج شود و در زمستان نباید گلدان را در سینی یا ظرف دیگری قرار داد که آب در زیر گلدان راکد بماند در غیر این صورت سیکاس زرد می شود . این گیاه به خاک قوی که در عمق زیاد نرم باشد احتیاج دارد و بهترین خاک مخلوطی از ماسه و رُس و خاک برگ پوسیده است.

سیکاس

تعویض گلدان، جابجایی و انتقال سیکاس

بهترین زمان برای انتقال و جابجایی و تعویض گلدان سیکاس در زمستان و اوایل بهار است چون رشد و رویش آن در این زمان همانند اکثر انواع گیاهان به حداقل میرسد. با توجه به رشد بسیار کمی که این گیاه دارد نیاز به جابجایی و تعویض گلدان آن نیز طبیعتا کم خواهد بود و با توجه به حجم ریشه ها این جابجایی در فاصله زمانی بلند تری لازم خواهد بود. همچنین باید دقت داشت که بعد از تعویض جای سیکاس مدت زمان بیشتری را برای تطابق و خو گرفتن به مکان جدید لازم خواهد داشت. در انتخاب گلدان و جای گیاه سیکاس باید به این نکته دقت کنید که از گلدان عمیق استفاده نمایید تا پس از رشد ریشه گیاه گلدان را پر نموده و پس از آن رشد تنه و برگها به تناسب افزایش می یابد.

تکثیر سیکاس از طریق جدا کردن و کاشت پاجوش

جنس نر سیکاس معمولا پاجوش هایی در اطراف تنه خود و در نزدیکی سطح خاک تولید میکند که پس از اینکه برگهای پاجوش تولید شده بالغ شدند و به رنگ سبز تیره در آمدند و با مشاهده اینکه تنه آن به شکل یک تنه مجزا و به اندازه تقریبی یک پرتقال متوسط در آمده است میتوان آن را با یک چاقوی تیز و ضدعفونی شده از گیاه پدر جدا نمود و در خاک سبک و مغذی کاشت. به گونه ای که قسمت عمده غده تنه آن بر روی سطح خاک و حدود یک سوم غده آن زیر خاک باشد.
با آبیاری منظم گیاه در هنگام خشک بودن سطح خاک می توان بعد از مدت کوتاهی که حدود ۲ ماه طول خواهد کشید یک سیکاس ریشه دار و مستقل داشت.

گل سیکاس

تکثیر سیکاس با بذر

تکثیر سیکاس با بذر کمی سخت تر و زمان بر تر از تکثیر از طریق کاشت پاجوش است. اما با توجه به تعداد بالای بذر های تولید شده در هر مرحله از باروری سیکاس روشی است که از لحاظ اقتصادی برای تولید انبوه متداول تر میباشد.

گیاهان سیکاس نر و ماده در دوره های ۲ تا سه ساله در تابستان آماده باروری و لقاح میشوند.به گونه ای که گیاه نر شروع به تولید یک گل خربزه ای شکل حاوی گرده و سیکاس ماده نیز شروع به تولید یک اندام کلاله ای بزرگ و چغندری شکل به اندازه نهایی تقریبی یک توپ فوتبال مینماید که گل سیکاس ماده است و محل تولید بذر یا تخم سیکاس میباشد.

پس از رشد کامل گل سیکاس نر یا اندام نر و پس از اینکه مشاهده گردید که رنگ آن از سبز به زرد متمایل شده است و اینکه گرده آن با فوت کردن و یا تکان دادن در فضا پراکنده میشود امکان گرده افشانی وجود خواهد داشت.

پس از اینکه اندام ماده به رشد کامل خود رسیده و تخم های داخل آن به اندازه یک لوبیا با کنار زدن برگ های پوششی روی اندام یا گل ماده مشاهده گردیدند زمان برای گرده افشانی با گل نر بر روی گل ماده فرا رسیده است.

حال با قطع کردن گل سیکاس نر از گیاه آن را به روی گل ماده برده و تکان میدهیم به گونه ای که گرده آن به داخل برگهای پوششی روی تخمدان نفز و آن را بارور کنند. و این کار را روزی دو بار و در مواقعی که بارندگی نباشد به مدت ۴ تا ۷ روز تکرار میکنیم. این تکرار برای بازدهی حداکثر و ازدیاد تعداد بذر های تولیدی بسیاد مهم خواهد بود.

همچنین میتوان از یک گل نر برای بارور نمودن و لقاح چندین گل ماده استفاده نمود. و نیز گاهی با استفاده از یک چوب گل ماده را به شکلی که کاملا روی گل ماده باشد قرار داد تا در مدت ۴ تا ۷ روز به صورت دایم و طبیعی گرده افشانی انجام شود.
پس از مدت ۲ تا ۳ ماه بذر ها رشد نموده و کم کم به اندازه یک گردو در می آیند که به رنگ نارنجی پر رنگ یا پرتقالی است. بسته به شرایط گرده افشانی و عمر گیاه و شرایط آب و هوایی تعداد ۲۰۰ تا ۷۰۰ بذر تولید خواهد شد.

گیاه سیکاس

آفات و بیماریهای سیکاس

  • برگ های کهنه ممکن است به دلیل آب وکود زیاد هم زرد گردند واگر برگهای تازه دچار زرد شدگی گردند ممکن است بدلیل کود زیاد و یا فقر خاک باشد.
  • اگر همه برگها به یکباره زرد گردند باید گیاه از خاک و از جایی که در آن قرار دارد جابجا گردد زیرا عدم زهکشی درست خاک و راکد ماندن آب در گلدان و خاک نیز سبب چنین عارضه هایی در گیاه می گردد.
  • در صورت دیدن هاله ای از زردی در کلیه برگها نشان دهنده پر آبی وهمچنین نور و گرمای مستقیم خورشید بر برگها می باشد.
  • حشراتی که به سیکاس حمله میکنند محدودند .گاهی سبب لکه های سفید و یا قهوه ای در پوسته سیکاس می گردند،معمولا در صورت دیدن لکه های قهوه ای پر رنگ در گیاه نشان دهنده ابتلای گیاه به کنه می باشد و بر روی برگهای سالهای قدیمی تر ودر اثر آلودگی محیط ایجاد می گردند.
  • در صورت آلودگی خاک ورطوبت و زخمی شدن پیاز در حین فعالیتهای باغبانی که سبب پوسیدگی وقارچی شدن پیاز می گردد در این حالت پیاز حالت نرم ولحیدگی پیدا می کند که می تواند با استفاده از قارچ کشها از این مورد جلو گیری کرد.

separator line

بیشتر بخوانید:

راهنمای کاشت و پرورش گل ختمی

با روش کاشت گل نرگس آشنا شوید

روش کاشت و پرورش گل میخک

separator line


این مطلب چقدر مفید بود ؟
(2 امتیاز , میانگین: 4.5 از 5)  

دیدگاه ها

شما هم می توانید نظرات خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید
hits

آخرین مطالب دلگرم