طبع گوجه فرنگی و مصلحات آن چیست ؟

طبع گوجه فرنگی چیست ؟

گوجه فرنگی یا بادنجان رومی، یک سبزی با میوه ای قرمز و آبدار و جزو مواد غذایی کالری منفی است. با این وجود، در گیاه شناسی در دسته میوه ها جای می گیرد. البته به خاطر نداشتن هسته در علم کشاورزی آن را جزو سبزیجات به حساب می آورند.

این میوه یا سبزی سرشار از مواد مغذی است که برای طیف وسیعی از سیستم های بدن مفید است. محتوای تغذیه ای آن نیز از سلامت پوست، کاهش وزن و سلامت قلب حمایت می کند.

طبع گوجه فرنگی

از نظر طب سنتی، گوجه فرنگی دارای طبع سرد و مرطوب است. این میوه برای افراد با مزاج گرد و تر (دموی) و گرم و خشک (صفراوی) بسیار مفید است و در بسیاری از مواقع توصیه روزانه به مصرف آن می­شود.

در مقابل، افراد با مزاج سرد و خشک (سوداوی) و یا سرد و تر (بلغمی) باید مصرف این میوه را محدود کنند. البته نیازی به قطع مصرف این میوه نیست اما دکتر طب سنتی مصرف روزانه آن و یا به مقدار زیاد توسط این افراد را توصیه نمی­کند.

مصلح گوجه فرنگی

مصلح و بهبود دهنده خواص و مزاج گوجه فرنگی ، پختن آن با پیاز، زنجبیل، روغن زیتون و ادویه جات گرم است.

طبع رب گوجه فرنگی

همانطور که می دانید ماده اصلی تشکیل دهنده این چاشنی غذا گوجه فرنگی است. بنابراین منطقی به نظر می رسد که طبع رب گوجه نیز همانند خود گوجه باشد. البته که این گفته کاملا نیز صحیح است. بنابراین می توان گفت چون طبع گوجه سرد و تر است بنابراین طبع رب گوجه نیز سرد و تر است.

اما باید بدانید که سردی در رب گوجه خیلی کمتر و متعادل تر از خود میوه است. یعنی به بیان ساده تر طبع رب گوجه متعادل تر از میوه اصلی است. علت این امر بر می گردد به روند تهیه رب گوجه. از آنجا که برای تهیه رب، گوجه در معرض حرارت بالا قرار می گیرد بنابراین تا حد زیادی سرد و تر بودن خود را از دست می دهد.

طبع رب سرد و تر است اما این بدان معنا نیست که افراد سرد مزاج نمی توانند از این چاشنی استفاده کنند. همانطور که گفته شد طبع رب گوجه فرنگی نسبت به میوه گوجه بسیار متعادل تر است. از طرفی رب گوجه معمولا به صورت خام نیز مورد استفاده قرار نمی گیرد.

زیرا رب گوجه در هر غذایی معمولا تفت داده شده و با ادویه های دیگر مخلوط می شود. بنابراین اگرچه طبع رب گوجه فرنگی سرد و تر است. اما به دلیل استفاده با ادویه های گرم و نیز حرارت دهی مجدد تاثیر منفی چندانی بر افراد سرد مزاج ندارد.

مگر آنکه سردی در یک فرد بسیار شدید باشد، که در این حالت حتی ممکن است رب گوجه نیز باعث اذیت وی شود. البته چنین اتفاقی بسیار نادر است.

خواص و فواید گوجه فرنگی

۱- گوجه فرنگی برای درمان سرطان

گوجه فرنگی منبع عالی ویتامین C و سایر آنتی اکسیدان ها است. با داشتن این اجزا، گوجه فرنگی می تواند به مبارزه با تشکیل رادیکال های آزاد کمک کند. (رادیکال های آزاد عامل سرطان هستند.) یک منبع معتبر در مجله Molecular Cancer Research میزان بالای بتاکاروتن را با پیشگیری از ایجاد تومور در سرطان پروستات مرتبط کرده است.

گوجه فرنگی همچنین حاوی لیکوپن است. لیکوپن یک پلی فنول یا ترکیب گیاهی است که با یک نوع پیشگیری از سرطان پروستات ارتباط دارد. این ماده به گوجه فرنگی ها رنگ قرمز مشخصی می دهد.

علاوه بر این ها یک منبع معتبر از پژوهش های ژاپنی نشان می دهد که مصرف بتاکاروتن خطر سرطان روده بزرگ را کاهش می دهد. دریافت فیبر از میوه ها و سبزیجات با کاهش خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ ارتباط دارد.

از طرفی رژیم های غنی از بتاکاروتن ممکن است نقش محافظتی در برابر سرطان پروستات داشته باشند. البته برای بررسی نقش های احتمالی لیکوپن و بتاکاروتن در پیشگیری یا درمان سرطان، تحقیقات بیشتر مبتنی بر انسان مورد نیاز است.

۲- خواص و فواید گوجه فرنگی برای فشار خون

حفظ مقدار کم سدیم به حفظ فشار خون سالم کمک می کند. با این حال، افزایش مصرف پتاسیم ممکن است به دلیل تأثیرات گسترده ای که روی عروق دارد، اهمیت داشته باشد.

طبق نظر سنجی ملی بررسی سلامت و تغذیه (NHANES)، کمتر از ۲ درصد از بزرگسالان ایالات متحده به میزان توصیه شده روزانه ۴۷۰۰ میلی گرم پتاسیم نیاز دارند. این در حالی است که مصرف زیاد پتاسیم و مصرف کم سدیم نیز تا ۲۰ درصد خطر مرگ را کاهش می دهد.

۳- خواص و فواید گوجه فرنگی برای سلامت قلب

فیبر، پتاسیم، ویتامین C و کولین موجود در گوجه فرنگی همگی از سلامت قلب حمایت می کنند. افزایش مصرف پتاسیم، همراه با کاهش مصرف سدیم، مهم ترین تغییر رژیم غذایی است. گوجه فرنگی همچنین حاوی فولات است.

این امر به تعادل سطح هموسیستئین کمک می کند. هموسیستئین یک اسید آمینه است که از تجزیه پروتئین ناشی می شود. گفته می شود که این ماده، خطر حمله قلبی و سکته را افزایش می دهد. مدیریت سطح هموسیستئین توسط فولات یکی از عواملی است که خطر بیماری قلبی را کاهش می دهد.

مصرف زیاد پتاسیم نه تنها با کاهش خطر ابتلا به بیماری های قلبی عروقی ارتباط دارد، بلکه به دلیل محافظت از ماهیچه ها در برابر خراب شدن، حفظ تراکم مواد معدنی استخوان و کاهش تولید سنگ های کلیه شناخته شده است.

۴- خواص و فواید گوجه فرنگی برای دیابت

مطالعات نشان داده است که افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ که از رژیم های فیبر بالا استفاده می کنند، سطح گلوکز خون پایین تری دارند. در حالی که افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ ممکن است سطح قند خون، لیپیدها و انسولین را بهبود بخشند.

یک فنجان گوجه گیلاسی حدود ۲ گرم فیبر تأمین می کند. انجمن دیابت آمریکا مصرف روزانه حدود ۲۵ گرم فیبر برای زنان و حدود ۳۸ گرم برای مردان را توصیه می کند.

۵- خواص و فواید گوجه فرنگی برای یبوست

خوردن غذاهایی که حاوی مقادیر زیاد آب و فیبر هستند، مانند گوجه فرنگی، ممکن است به آب رسانی و حرکات طبیعی روده کمک کند. گوجه فرنگی اغلب به عنوان یک میوه ملین توصیف می شود.

فیبر حجم زیادی به مدفوع می افزاید و برای کاهش یبوست مفید است. با این حال، حذف فیبر از رژیم غذایی نیز تأثیر مثبتی بر یبوست نشان داده است. البته تحقیقات بیشتری برای تأیید ویژگی های ملین گوجه فرنگی مورد نیاز است.

۶- خواص و فواید گوجه فرنگی برای چشم

گوجه فرنگی می تواند از چشم ها در برابر آسیب نور محافظت کند. این میوه منبع غنی لیکوپن، لوتئین و بتاکاروتن است. اینها آنتی اکسیدان های قدرتمندی هستند که از چشم در برابر آسیب ناشی از نور، ایجاد آب مروارید و دژنراسیون ماکولا (AMD) محافظت می کند.

یک منبع معتبر مطالعه بیماری های مرتبط با سن (AREDS) اخیراً دریافت، افرادی که رژیم غذایی بالایی از کاروتنوئیدهای لوتئین و زآگزانتین، هر دو در گوجه فرنگی دارند، ۳۵ درصد خطر ابتلا به AMD قلبی عروقی را کاهش می دهند.

۷- خواص و فواید گوجه فرنگی برای پوست

کلاژن یکی از اجزای ضروری پوست، مو، ناخن و بافت همبند است. تولید کلاژن در بدن به ویتامین C وابسته است. کمبود ویتامین C می تواند منجر به اسکوربوت شود. از آنجا که ویتامین C یک آنتی اکسیدان قوی است، مصرف کم آن با افزایش آسیب ناشی از نور خورشید، آلودگی و دود همراه است.

این عامل می تواند چین و چروک، افتادگی پوست، لکه ها و سایر عوارض جانبی نامطلوب پوست را به همراه داشته باشد. مصرف گوجه فرنگی اما، خطر این آسیب ها را تا حد چشمگیری کاهش خواهد داد.

۸- خواص و فواید گوجه فرنگی برای بارداری

مصرف فولات قبل و در دوران بارداری برای محافظت در برابر نقایص لوله عصبی ضروری است. اسید فولیک فرم مصنوعی فولات است. این مکمل در مکمل ها موجود است اما می توان از طریق رژیم غذایی نیز آن را تقویت کرد.

در حالی که توصیه می شود زنان باردار مکمل اسید فولیک مصرف کنند، گوجه فرنگی منبع عالی فولات طبیعی است. این امر در مورد زنانی که ممکن است در آینده نزدیک باردار شوند هم صدق می کند.

مضرات احتمالی گوجه فرنگی 

مسمومیت

گوجه فرنگی را قبل از مصرف یا استفاده در غذا حتما به خوبی بشویید. هر سال، گروه کاری محیط زیست (EWG) لیستی از میوه ها و سبزیجات با بالاترین سطح بقایای آفت کش ها را تهیه می کند. در سال ۲۰۱۷، گوجه فرنگی در جایگاه شماره ۱۰ و گوجه گیلاسی شماره ۱۴ قرار گرفتند.

اگرچه ثابت نشده است که خوردن غذاهای ارگانیک فواید کلی برای سلامتی دارد، EWG پیشنهاد می کند که مردم باید در صورت امکان گوجه فرنگی ارگانیک بخرند. خرید ارگانیک تماس با آفت کش ها را به حداقل می رساند، اگر چه این امر به طور قطعی برای جلوگیری از بیماری اثبات نشده است.

اختلال دارویی

مسدود کننده های بتا، نوعی از داروهایی که بیشتر برای بیماری های قلبی تجویز می شوند، می توانند باعث افزایش سطح پتاسیم در خون شوند. هنگام مصرف مسدود کننده های بتا، غذاهای حاوی پتاسیم بالا مانند گوجه فرنگی باید در حد اعتدال مصرف شوند.

مصرف بیش از حد پتاسیم می تواند برای افراد مبتلا به اختلال عملکرد کلیه مضر باشد. به خاطر داشته باشید که عدم حذف پتاسیم اضافی از خون می تواند کشنده باشد.

مضر برای بیماران مبتلا به ریفلکس معده

افراد مبتلا به بیماری رفلاکس معده (GERD) ممکن است هنگام مصرف غذاهای بسیار اسیدی مانند گوجه فرنگی، علائمی مانند سوزش سر دل و استفراغ را تجربه کنند. واکنش های فردی متفاوت است. بهتر است از رژیم غذایی متنوع استفاده کنید تا اعتدال به هم نخورد.