آیا آب چرم را خراب می کند؟

زمان مطالعه: 7 دقیقه

آب همیشه دشمن مطلق چرم نیست، اما تماس طولانی، خیس شدن کامل و خشک کردن نادرست می تواند به لک، سخت شدن، ترک خوردن و تغییر شکل محصولات چرمی منجر شود.

آیا آب باعث خرابی و از بین رفتن چرم می شود ؟

بله، آب می تواند چرم را خراب کند؛ اما شدت آسیب به عوامل مختلفی بستگی دارد. نوع چرم، مدت زمان تماس با آب، میزان نفوذ رطوبت، کیفیت رنگ و پوشش سطحی، نحوه خشک کردن و میزان مراقبت بعد از خیس شدن، همگی در سرنوشت محصول چرمی مؤثر هستند. یک قطره آب ممکن است فقط یک لکه موقت ایجاد کند، اما فرو رفتن کامل کیف چرمی در آب یا قرار گرفتن کفش چرمی در باران شدید و خشک کردن آن با سشوار می تواند به تغییر شکل، سخت شدن، ترک خوردن و از بین رفتن ظاهر چرم منجر شود.

بنابراین، پاسخ ساده این است: آب به تنهایی همیشه چرم را نابود نمی کند، اما رطوبت کنترل نشده یکی از عوامل مهم خراب شدن چرم است. محصولات چرمی را نباید کاملاً ضدآب فرض کرد و در برابر آب باید رفتار محافظت شده داشت.

چرا آب به چرم آسیب می زند؟

چرم طبیعی در اصل پوست حیوان است که طی فرآیند دباغی به ماده ای بادوام تبدیل می شود. این ماده ساختاری الیافی دارد و درون خود چربی ها و روغن های طبیعی را نگه می دارد. آب می تواند این تعادل را بر هم بزند. وقتی چرم خیس می شود، الیاف آن آب جذب می کنند، متورم می شوند و در صورت خشک شدن سریع یا نامناسب، ممکن است به حالت اولیه بازنگردند.

علاوه بر این، آب می تواند باعث حرکت مواد رنگ دهنده، نرم کننده ها و پوشش های سطحی شود. همین موضوع زمینه ساز لک، تغییر رنگ، کاهش براقیت و سخت شدن چرم است. اگر رطوبت در لایه های داخلی باقی بماند، احتمال بوی ماندگی و رشد کپک نیز افزایش می یابد. به همین دلیل، خراب شدن چرم با آب تنها به خیس شدن ظاهری محدود نیست؛ گاهی آسیب واقعی در روزهای بعد و پس از خشک شدن ناقص ظاهر می شود.

تأثیر آب بر انواع مختلف چرم

تاثیر آب روی چرم

چرم طبیعی تمام دانه و دانه دار

چرم طبیعی باکیفیت معمولاً در برابر رطوبت کوتاه مدت مقاومت نسبی دارد. بسیاری از محصولات چرمی دارای پوشش محافظ یا واکس هستند که تماس جزئی با آب را مدیریت می کند. با این حال، خیس شدن کامل یا ماندن آب روی سطح می تواند به لک، تیره شدن موقت و سخت شدن چرم منجر شود. اگر چرم طبیعی خیس شد، خشک کردن آرام و تغذیه آن با واکس یا مرطوب کننده مخصوص چرم اهمیت زیادی دارد.

چرم گیاهی یا دباغی گیاهی

چرم هایی که با روش های گیاهی دباغی می شوند، معمولاً جذب آب بیشتری دارند. این نوع چرم ممکن است پس از خیس شدن تیره تر شود و در صورت خشک شدن سریع، حالت سخت تری پیدا کند. البته برخی از این تغییرات بخشی از شخصیت چرم گیاهی محسوب می شود، اما خیس شدن مکرر و طولانی می تواند به ساختار آن آسیب بزند.

جیر و نوبوک

جیر و نوبوک از حساس ترین انواع چرم در برابر آب هستند. سطح پرزدار این چرم ها به سرعت آب را جذب می کند و لکه های آب روی آن ها به راحتی باقی می ماند. تماس با آب می تواند پرزها را خوابیده، سطح را زبر و رنگ را تغییر دهد. برای این نوع چرم، پیشگیری از خیس شدن بسیار مهم تر از درمان است.

چرم براق یا پتنت

چرم پتنت دارای پوشش براق و غیرمتخلخل است. این پوشش ممکن است مانع نفوذ سریع آب شود، اما آب می تواند روی سطح آن لکه ایجاد کند یا در محل درزها و دوخت ها نفوذ کند. خشک کردن با حرارت بالا نیز به پوشش براق آسیب می زند.

چرم مصنوعی و چرم باندد

چرم مصنوعی و چرم باندد رفتار متفاوتی دارند. برخی از آن ها در برابر آب مقاوم تر به نظر می رسند، اما تماس طولانی با آب می تواند به لایه های چسبی آسیب بزند و باعث جدا شدن پوشش سطحی شود. بنابراین، حتی محصولات چرم مصنوعی نیز نباید به طور مداوم در معرض رطوبت قرار بگیرند.

نشانه های خراب شدن چرم با آب

خراب شدن چرم با آب همیشه فوری نیست. برخی نشانه ها بلافاصله ظاهر می شوند و برخی دیگر بعد از خشک شدن کامل خود را نشان می دهند. مهم ترین نشانه ها عبارت اند از:

ایجاد لکه های تیره یا روشن روی سطح چرم
سخت شدن و کاهش انعطاف پذیری
تغییر رنگ یا رنگ دادن به لباس و وسایل دیگر
ایجاد ترک های ریز روی سطح
بوی ماندگی و نم در لایه های داخلی
رشد کپک، به ویژه در محیط های مرطوب
تاب برداشتن، تغییر شکل یا جمع شدن چرم
جدا شدن لایه های سطحی در چرم های مصنوعی و باندد

اگر این نشانه ها زودتر شناسایی شوند، شانس نجات محصول بیشتر است. بنابراین، پس از خیس شدن چرم نباید آن را رها کرد یا بدون بررسی در گوشه ای گذاشت.

اگر چرم خیس شد چه باید کرد؟ راهنمای گام به گام

مراقبت از چرم

۱. آب اضافی را با احتیاط بگیرید

در اولین فرصت، آب سطحی را با پارچه نرم و خشک یا دستمال کاغذی تمیز بگیرید. این کار باید با فشار ملایم انجام شود، نه با مالش شدید. مالش دادن باعث نفوذ بیشتر آب و آسیب به سطح چرم می شود.

۲. چرم را نمالید

یکی از بدترین کارها پس از خیس شدن چرم، مالیدن آن با پارچه زبر یا برس سخت است. این کار می تواند رنگ سطحی را از بین ببرد و لکه را گسترده تر کند. فقط با ضربه های آرام و پارچه نرم، رطوبت اضافی را جذب کنید.

۳. داخل محصول را پر کنید

برای حفظ شکل کیف، کفش یا کاپشن چرمی، داخل آن را با کاغذ بی اسید یا پارچه نرم و خشک پر کنید. کاغذ روزنامه به دلیل جوهر ممکن است رنگ منتقل کند، بنابراین بهتر است از کاغذ سفید یا پارچه تمیز استفاده شود. این کار از جمع شدن و تغییر شکل چرم در حین خشک شدن جلوگیری می کند.

۴. در دمای اتاق خشک کنید

چرم خیس را در محیطی دارای تهویه مناسب و در دمای اتاق قرار دهید. از قرار دادن آن در آفتاب مستقیم، کنار شوفاژ، بخاری، رادیاتور یا داخل سشوار خودداری کنید. گرمای شدید رطوبت را سریع خارج می کند، اما الیاف چرم را سخت و شکننده می سازد.

۵. از سشوار و حرارت بالا استفاده نکنید

سشوار اگرچه در ظاهر باعث خشک شدن سریع می شود، اما یکی از عوامل اصلی ترک خوردن و سخت شدن چرم است. حرارت بالا به چربی های طبیعی چرم آسیب می زند و تعادل رطوبت آن را بر هم می زند.

۶. پس از خشک شدن، چرم را تغذیه کنید

پس از خشک شدن کامل، استفاده از واکس، کرم یا مرطوب کننده مخصوص چرم می تواند انعطاف پذیری را تا حدی بازگرداند. این کار باید با محصول مناسب نوع چرم انجام شود. برای جیر و نوبوک نباید از واکس های معمولی استفاده کرد.

همچنین بخوانید:

چطور مبل چرم را در خانه تمیز کنیم؟ | ۷ روش ساده برای تمیزی و مراقبت از چرم

مبل چرمی اگر به‌درستی تمیز و نگهداری شود، می‌تواند سال‌ها ظاهر شیک و کیفیت خود را حفظ کند؛ اما استفاده از شوینده‌های نامناسب، آب زیاد یا مواد قوی…

۷. در موارد حساس به متخصص مراجعه کنید

اگر محصول چرمی ارزشمند است، رنگ دادن شدید دارد، کپک زده یا شکل آن تغییر کرده است، بهتر است آن را به متخصص نگهداری و ترمیم چرم بسپارید. دخالت خودسرانه ممکن است آسیب را بیشتر کند.