آیا سرماخوردگی مادر به نوزاد شیرخوار منتقل می شود؟

سرماخوردگی یکی از شایع ترین بیماری های ویروسی است که تقریباً همه افراد در طول سال چندین بار به آن مبتلا می شوند. برای مادرانی که نوزاد شیرخوار دارند، این سوال همیشه مطرح است که آیا سرماخوردگی از مادر به نوزاد منتقل می شود؟ این نگرانی کاملاً طبیعی است، زیرا سیستم ایمنی نوزادان هنوز کامل نشده و آن ها در برابر عفونت ها آسیب پذیرتر هستند.

آیا سرماخوردگی از مادر به نوزاد شیرخوار منتقل می شود؟

پاسخ کوتاه به این سوال این است: بله، امکان انتقال ویروس سرماخوردگی از مادر به نوزاد وجود دارد. سرماخوردگی یک بیماری ویروسی است که عمدتاً از طریق قطرات تنفسی منتقل می شود. زمانی که مادر عطسه، سرفه یا صحبت می کند، قطرات حاوی ویروس در هوا پخش می شوند و نوزاد می تواند آن ها را استنشاق کند. همچنین تماس دست های آلوده مادر با صورت، دهان یا بینی نوزاد نیز می تواند باعث انتقال ویروس شود.

با این حال، نکته مهم و امیدوارکننده این است که شیر مادر حاوی آنتی بادی هایی است که می توانند از نوزاد در برابر عفونت ها محافظت کنند. بنابراین، ادامه شیردهی در زمان سرماخوردگی مادر نه تنها بی خطر نیست، بلکه می تواند به تقویت سیستم ایمنی نوزاد کمک کند.

مکانیسم انتقال سرماخوردگی از مادر به نوزاد

برای درک بهتر این موضوع، لازم است بدانیم ویروس های سرماخوردگی چگونه منتقل می شوند:

۱. انتقال از طریق قطرات تنفسی

هنگامی که مادر عطسه یا سرفه می کند، قطرات ریز حاوی ویروس در هوا پخش می شوند. اگر نوزاد در فاصله نزدیک (کمتر از ۲ متر) باشد، می تواند این قطرات را استنشاق کند.

۲. انتقال از طریق تماس مستقیم

دست های مادر پس از تماس با بینی یا دهان آلوده می شوند. اگر مادر بدون شستن دست ها، نوزاد را لمس کند، ویروس به نوزاد منتقل می شود.

۳. انتقال از طریق سطوح آلوده

ویروس های سرماخوردگی می توانند ساعتها روی سطوح مانند اسباب بازی ها، پستانک، شیردوش و وسایل نوزاد زنده بمانند.

آیا شیردهی در زمان سرماخوردگی مادر بی خطر است؟

یکی از مهم ترین سوالات مادران این است که آیا باید در زمان سرماخوردگی شیردهی را قطع کنند؟ پاسخ قاطعانه خیر است. شیردهی در زمان سرماخوردگی نه تنها بی خطر نیست، بلکه بسیار مفید نیز هست. دلایل این امر عبارتند از:

فواید شیردهی در زمان سرماخوردگی مادر

۱. انتقال آنتی بادی ها: بدن مادر در پاسخ به ویروس سرماخوردگی، آنتی بادی های اختصاصی تولید می کند. این آنتی بادی ها وارد شیر مادر می شوند و به نوزاد منتقل می گردند.

۲. تقویت سیستم ایمنی نوزاد: آنتی بادی های موجود در شیر مادر (به ویژه IgA) از مخاط دستگاه تنفسی و گوارشی نوزاد محافظت می کنند.

۳. کاهش شدت بیماری: حتی اگر نوزاد به سرماخوردگی مبتلا شود، آنتی بادی های دریافتی از شیر مادر باعث کاهش شدت و مدت بیماری می شوند.

۴. آبرسانی و تغذیه: شیر مادر بهترین منبع تغذیه و آبرسانی برای نوزاد بیمار است.

علائم سرماخوردگی در نوزادان شیرخوار

تشخیص سرماخوردگی در نوزادان ممکن است دشوار باشد، زیرا علائم آن ها با بزرگسالان متفاوت است. علائم شایع سرماخوردگی در نوزادان عبارتند از:

• آبریزش بینی: ترشحات شفاف یا رنگی از بینی
• احتقان بینی: گرفتگی بینی که می تواند باعث مشکل در تنفس و شیر خوردن شود
• سرفه: معمولاً خشک یا همراه با خلط
• عطسه مکرر
• تب خفیف: درجه حرارت زیر ۳۸.۵ درجه سانتی گراد
• بی قراری و گریه زیاد
• کاهش اشتها
• مشکل در خواب

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر نوزاد شما علائم زیر را دارد، فوراً به پزشک مراجعه کنید:

تب بالای ۳۸.۵ درجه سانتی گراد در نوزادان زیر ۳ ماه

مشکل در تنفس: تنفس سریع، خرخر کردن، یا جمع شدن قفسه سینه

امتناع از شیر خوردن یا کاهش قابل توجه مصرف شیر

کم آبی بدن: کاهش تعداد پوشک خیس، خشکی دهان و لب ها

بی حالی شدید: نوزاد بسیار خواب آلود و بی حال است

سرفه شدید یا سرفه همراه با خلط سبز یا زرد

علائم بیش از ۱۰ روز ادامه داشته باشد

راه های پیشگیری از انتقال سرماخوردگی از مادر به نوزاد

برای کاهش خطر انتقال ویروس سرماخوردگی به نوزاد، اقدامات زیر را انجام دهید:

۱. رعایت بهداشت دست ها

• دست های خود را مرتباً با آب و صابون به مدت حداقل ۲۰ ثانیه بشویید
• قبل از شیردهی، تعویض پوشک و لمس نوزاد حتماً دست ها را بشویید
• از ضدعفونی کننده دست با پایه الکل استفاده کنید

۲. استفاده از ماسک

• هنگام شیردهی و مراقبت از نوزاد از ماسک استفاده کنید
• ماسک را هر ۴ ساعت یا زودتر تعویض کنید

۳. پوشاندن دهان و بینی هنگام عطسه و سرفه

• هنگام عطسه یا سرفه، دهان و بینی خود را با دستمال بپوشانید
• دستمال استفاده شده را بلافاصله در سطل زباله درب دار بیندازید

۴. تهویه مناسب اتاق

• پنجره ها را باز کنید تا هوای تازه جریان یابد
• از دستگاه تصفیه هوا استفاده کنید.

۵. تمیز کردن سطوح

• سطوحی که مرتباً لمس می شوند را ضدعفونی کنید
• اسباب بازی ها و وسایل نوزاد را مرتب تمیز کنید

۶. محدود کردن تماس نزدیک

• تا حد امکان از بوسیدن نوزاد خودداری کنید
• از تماس صورت خود با صورت نوزاد اجتناب کنید

همچنین بخوانید:

آیا نوزادان هم دچار سرماخوردگی می شوند ؟

در این مقاله به تمام این پرسش ها و نکات مرتبط با آن ها به طور کامل پرداخته می شود تا والدین بتوانند با آگاهی و آرامش بیشتری از نوزاد خود مراقبت کنند.

درمان سرماخوردگی در مادران شیرده

اگر مادر شیرده به سرماخوردگی مبتلا شود، باید درمان های زیر را مد نظر قرار دهد:

داروهای مجاز در دوران شیردهی

استامینوفن: برای کاهش تب و درد

ایبوپروفن: برای کاهش التهاب و درد (با احتیاط و مشورت پزشک)

اسپری بینی سالین: برای رفع گرفتگی بینی

قطره یا اسپری بینی دکونژستانت: با مشورت پزشک

درمان های خانگی

استراحت کافی: بدن برای مبارزه با ویروس به انرژی نیاز دارد

مایعات گرم: چای گیاهی، آب گرم با لیمو و عسل (برای مادران)

سوپ مرغ: به تقویت سیستم ایمنی کمک می کند

بخور گرم: برای رفع گرفتگی بینی

غرغره آب نمک: برای کاهش گلودرد

داروهای ممنوعه در دوران شیردهی

آسپرین

داروهای حاوی کدئین

آنتی هیستامین های قوی

داروهای ترکیبی بدون مشورت پزشک

مراقبت از نوزاد در زمان سرماخوردگی مادر

اگر مادر سرماخورده است، باید مراقبت های ویژه ای از نوزاد انجام دهد:

۱. ادامه شیردهی

همانطور که گفته شد، شیردهی را ادامه دهید. شیر مادر بهترین محافظ برای نوزاد است.

۲. پایش علائم نوزاد

مراقب علائم سرماخوردگی در نوزاد باشید و در صورت مشاهده علائم هشداردهنده به پزشک مراجعه کنید.

۳. کمک به تنفس راحت نوزاد

از دستگاه بخور سرد در اتاق نوزاد استفاده کنید

بینی نوزاد را با قطره سالین و مکنده بینی تمیز کنید

سر تخت نوزاد را کمی بالاتر قرار دهید (با مشورت پزشک)

۴. تغذیه مناسب

به نوزاد شیر کافی بدهید تا دچار کم آبی نشود

اگر نوزاد به دلیل گرفتگی بینی نمی تواند به خوبی شیر بخورد، شیر دوشیده شده را با فنجان یا شیشه به او بدهید

۵. استراحت مادر

از همسر یا اعضای خانواده برای مراقبت از نوزاد کمک بگیرید

سعی کنید در زمان خواب نوزاد استراحت کنید.