تولد نيكُلاي لوباچوفْسْكي رياضي‏دان معروف روسي(1793م)

نيكلاي ايووانوويچ لوباچوفْسْكي رياضي‏دان برجسته روسي در دوم نوامبر 1793م در نزديكي شهر گوركي روسيه در  خانواده ای فقير به دنيا آمد و در كودكي پدر را از دست داد.

وي از خردسالي، نبوغ و استعداد فراواني ازخود نشان داد به طوري كه پس از طي دوران متوسطه و دانشگاه، در 21 سالگي به استادياري و سپس استادي دانشگاه غازان رسيد و در 34 سالگي به رياست آن دانشگاه برگزيده شد.

او رسالات و مقالات متعددي در باب مباحث مختلف رياضي نگاشت ولي شهرت عمده ‏اش، به دليل بدعت و نوآوري عظيم و موفقيت ‏آميزي است كه در هندسه از خود بر جاي گذاشته است.

در آن زمان، هندسه اقليدس، مهم‏ترين و تنها منبع موثق و قابل استفاده رياضي دانان بود و تنها يكي از اصول آن با نام اصل پنجم اُقليدُس، مورد اختلاف اساتيد رياضي قرار داشت. در اين زمان و در حالي كه طي مدت بيست قرن گذشته، اقليدس رياضي دان شهير يوناني، خالق و قهرمان مطلق هندسه به شمار مي‏رفت و هيچ گاه اين فكر به ذهن كسي خطور نمي‏كرد كه كسي به آن خللي وارد آوَرَد، لوباچوفسكي، بدون توجه به آن، در زمينه بسط و گسترش هندسه از هيچ تلاشي فروگذار نكرد.

او پس از تحقيق و تلاش فراوان، گام‏هاي موثري در انتشار هندسه برداشت و ثابت كرد كه اصل پنجم اقليدس قابل اثبات نمي‏باشد. هندسه لوباچوفسكي را مي‏توان هندسه ‏اي دانست كه از خواص سطحي كروي بحث مي‏كند، حال آن‏كه در هندسه اقليدس، همواره، سخن از سطوح مسطح بوده است.

به عبارتي ديگر، لوباچوفسكي هم در سرنگون كردن كاخ رفيع هندسه اقليدسي كه دو هزار سال برافراشته بود، تاثير مهمي داشت و هم در پيدايش انقلاب علمي جهان نقش مهمي ايفا كرد.

نيكلاي لوباچوفسكي سرانجام در 24 فوريه 1856م در 63 سالگي درگذشت.