حکم شرعی بافت و فروش تابلوهای کوبلن با تصاویر زنان نیمه عریان

کوبلن دوزی و جایگاه آن در هنرهای سنتی ایران

کوبلن دوزی، که در بسیاری از مناطق ایران با نام های محلی متفاوتی شناخته می شود، بر پایه گره زنی نخ رنگی روی پارچه ای شبکه ای شکل می گیرد. طرح های اولیه بیشتر شامل گل، پرنده، منظره و نقوش هندسی بود، اما با گذشت زمان و گسترش چاپ الگوها، تصاویر انسانی نیز به این هنر راه یافت.

امروزه بخش قابل توجهی از بازار تابلوهای کوبلن را طرح هایی تشکیل می دهد که بر محور تصویر چهره، بدن و پوشش زنان شکل گرفته اند. شناخت دقیق حکم شرعی این دسته از محصولات، برای هنرمند، فروشنده و خریدار ضروری است.

نظر آیت الله خامنه ای درباره بافت و فروش تابلوهای کوبلن

مطابق پرسشی که از دفتر آیت الله خامنه ای صورت گرفته، حکم این مسئله به روشنی بیان شده است. سؤال چنین مطرح شده بود که بعضی از کوبلن هایی که توسط بانوان دوخته می شود، منقوش به عکس های برجسته زنان نیمه عریان است؛ خرید و فروش و دوختن این تابلوها از نظر شرعی چگونه است؟

پاسخ : با توجّه به این که این عکسها ترویج فساد است، تولید و خرید و فروش و نگهدارى آن اشکال دارد.

بر این اساس، در مصادیق متعارف این گونه تابلوها که معمولاً به ترویج بی حجابی و فرهنگ غیردینی می انجامد، بافت، خرید، فروش و نگهداری آن ها حرام است. در موارد مشکوک یا خاص که ماهیت فرهنگی آن ها محل تردید باشد، باید به دفتر مرجع تقلید مراجعه و فتوا دریافت شود.

حکم نگاه کردن به تصاویر نیمه عریان

فقهای شیعه تصریح کرده اند که نگاه کردن به تصویر زن نامحرم، همان حکم نگاه به خود او را دارد؛ به این معنا که اگر نگاه به بدن واقعی او حرام باشد، نگاه به تصویرش نیز حرام است. برخی از مراجع قید «بدون قصد لذت» را نیز مطرح کرده و گفته اند حتی اگر لذت جنسی در میان نباشد، نگاه به بدن عریان فی نفسه حرام است.

این فتوا پیامدهای عملی مهمی برای بازار تابلوهای کوبلن دارد، زیرا خریدار اصلی این محصولات معمولاً خودِ مخاطب است که تصویر را برای مدت طولانی در خانه یا محل کار خود آویزان می کند. بنابراین حتی اگر هنرمند در لحظه دوختن، قصد لذت نداشته باشد، عرضه محصول به فضایی که نگاه به آن حرام است، خودش مصداق فراهم کردن مقدمه حرام به شمار می آید.