برای یبوست در بارداری چی بخوریم؟

اما خبر خوب این است که با اصلاح رژیم غذایی و انتخاب مواد غذایی مناسب، می‌توان یبوست بارداری را تا حد زیادی کنترل و حتی برطرف کرد. در این مقاله از دلگرم، به شما می‌گوییم چه بخورید تا یبوست‌تان در بارداری کمتر شود، چه خوراکی‌هایی را باید محدود کنید و چه زمانی لازم است به پزشک مراجعه کنید.

چرا در بارداری یبوست ایجاد می‌شود؟

در دوران بارداری، بدن خانم‌ها تحت تأثیر هورمون پروژسترون قرار می‌گیرد. این هورمون باعث شل شدن عضلات بدن از جمله عضلات روده می‌شود و در نتیجه حرکات روده کندتر از حالت معمول انجام می‌گیرد. از طرفی رحم در حال رشد، به روده‌ها فشار می‌آورد و مسیر عبور مدفوع را دشوارتر می‌کند.

در کنار این عوامل، کم تحرکی، مصرف مکمل‌های آهن و نوشیدن کم آب نیز در بروز یبوست نقش مهمی دارند. بنابراین بهترین راه برای مقابله با این وضعیت، اصلاح تغذیه و عادت‌های روزمره است.

چه خوراکی‌هایی باعث یبوست در بارداری می‌شوند؟

رای رفع یبوست فقط دانستن اینکه چه بخوریم کافی نیست؛ باید بدانیم چه چیزهایی را نخوریم. برخی از مواد غذایی باعث تشدید یبوست می‌شوند، از جمله:

• برنج سفید و نان بدون سبوس
• فست‌فود و غذاهای سرخ‌شده
• موز نارس و سیب بدون پوست
• مصرف زیاد لبنیات پرچرب
• گوشت قرمز و غذاهای سنگین

همچنین اگر مکمل آهن مصرف می‌کنید، با پزشک خود مشورت کنید تا در صورت نیاز نوع یا دوز آن تغییر کند، چون قرص‌های آهن یکی از علل اصلی یبوست در بارداری هستند.

چه خوراکی‌هایی برای رفع یبوست در بارداری مفید هستند؟

خوشبختانه بیشتر موارد یبوست در بارداری با اصلاح رژیم غذایی قابل‌درمان است. مواد غذایی طبیعی، پرفیبر و سرشار از آب می‌توانند حرکات روده را تنظیم کنند و بدون نیاز به دارو، مشکل را برطرف کنند.
در ادامه، بهترین خوراکی‌ها برای رفع یبوست در بارداری را معرفی می‌کنیم:

سبزیجات تازه و پرفیبر

• سبزیجات منبع عالی فیبر هستند که به نرم شدن مدفوع کمک می‌کنند.
• سبزی‌هایی مثل اسفناج، کلم بروکلی، کرفس، جعفری و کاهو هم فیبر بالا دارند و هم سرشار از ویتامین و مواد معدنی‌اند.
• مصرف روزانه سالاد سبزیجات یا سبزی پخته همراه با غذا، به‌ویژه در وعده ناهار و شام، حرکات روده را فعال می‌کند.

میوه‌های ملین و آبدار

• میوه‌هایی مانند آلو، انجیر، کیوی، گلابی، سیب با پوست، خرما و هندوانه از بهترین خوراکی‌ها برای درمان یبوست هستند.
• به‌خصوص آلو خشک که اگر شب قبل در آب خیس شود و صبح میل شود، یکی از مؤثرترین درمان‌های طبیعی است.
• انجیر تازه یا خشک نیز ترکیب کاملی از فیبر و مواد مغذی است که به حرکت روده کمک می‌کند.

غلات سبوس‌دار

• برخلاف نان سفید یا برنج معمولی، غلات کامل مثل جو دوسر (Oatmeal)، نان سبوس‌دار و برنج قهوه‌ای سرشار از فیبر هستند.
• این غذاها به حفظ حجم مدفوع کمک می‌کنند و باعث می‌شوند دفع بدون درد انجام شود.
• اضافه کردن یک قاشق سبوس گندم به ماست یا سوپ نیز روش ساده‌ای برای افزایش فیبر روزانه است.

ماست پروبیوتیک

• ماست‌های پروبیوتیک دارای باکتری‌های مفیدی هستند که تعادل فلور روده را حفظ می‌کنند.
• این باکتری‌ها حرکات طبیعی روده را بهبود می‌دهند و مانع از یبوست می‌شوند.
• ماست ساده، بدون شکر و تازه را در وعده صبحانه یا عصرانه قرار دهید تا تأثیرش را ببینید.

آب و مایعات کافی

• هیچ درمانی بدون نوشیدن آب کافی مؤثر نخواهد بود.
• در دوران بارداری بدن به حدود ۸ تا ۱۰ لیوان آب در روز نیاز دارد تا فیبر بتواند کار خود را انجام دهد.
• آب‌میوه‌های طبیعی مثل آب پرتقال تازه، آب سیب و سوپ‌های سبک سبزیجات نیز می‌توانند جایگزین خوبی برای مایعات باشند.

مغزها و دانه‌های طبیعی

• مقدار کمی از دانه‌های خوراکی مثل تخم شربتی، دانه چیا، بادام، گردو و کنجد سرشار از فیبر، اسیدهای چرب مفید و املاح هستند.
• تخم شربتی یا چیا را می‌توانید در یک لیوان آب گرم خیس کرده و بعد از چند دقیقه میل کنید؛ این ترکیب برای رفع یبوست بسیار مؤثر است.

ترکیب‌های خانگی ساده و ایمن

• برخی از ترکیب‌های طبیعی، بدون خطر برای جنین، می‌توانند نقش یک ملین ملایم را ایفا کنند:
• آب ولرم با چند قطره لیمو ناشتا، برای تحریک روده‌ها
• شیر گرم با عسل طبیعی قبل از خواب، برای نرم شدن مدفوع
• آب آلو یا انجیر خیس‌خورده، برای دفع آسان‌تر

در نهایت به یاد داشته باشید که کلید درمان یبوست در بارداری، تعادل است؛ یعنی مصرف همزمان فیبر، آب و تحرک کافی. اگر فقط فیبر زیاد بخورید ولی آب ننوشید، ممکن است یبوست بدتر شود. بنابراین بهترین نتیجه زمانی حاصل می‌شود که تغذیه، مایعات و حرکت روزانه در کنار هم رعایت شوند.

در کنار تغذیه مناسب، رعایت چند نکته ساده خانگی می‌تواند به بهبود سریع‌تر یبوست کمک کند:

• هر روز چند دقیقه پیاده روی آرام انجام دهید.
• صبح‌ها ناشتا یک لیوان آب ولرم با چند قطره آبلیمو بنوشید.
• از نگه داشتن مدفوع خودداری کنید.
• موقع نشستن در توالت از چهارپایه زیر پا استفاده کنید تا زاویه نشستن راحت‌تر شود.

در صورتی که یبوست در دوران بارداری به مرحله مزمن برسد یا باعث بروز بواسیر و شقاق شود، لازم است تحت نظر پزشک فوق‌تخصص کولورکتال درمان شوید. یکی از گزینه‌های مطمئن برای درمان لیزری بدون درد و بدون بستری، مراجعه به دکتر سعید نجاری، فوق تخصص کولورکتال است که در مرکز هیوا لیزر تهران بیماران باردار و شیرده را نیز با روش‌های ایمن و بدون داروهای خطرناک درمان می‌کند.

سوالات متداول

• آیا یبوست در بارداری طبیعی است؟ بله، به دلیل تغییرات هورمونی و کاهش حرکات روده در بارداری، یبوست بسیار شایع است.
• آیا مصرف ملین در بارداری بی‌خطر است؟ فقط ملین‌هایی که پزشک تأیید کرده مجاز هستند. برخی داروها ممکن است برای جنین خطرناک باشند.
• آیا می‌توان از شیر گرم برای رفع یبوست استفاده کرد؟ شیر گرم همراه با کمی عسل طبیعی می‌تواند به نرم شدن مدفوع کمک کند.
• بهترین میوه برای رفع یبوست بارداری چیست؟ انجیر، آلو و گلابی بیشترین تأثیر را در رفع یبوست دارند.
• آیا مصرف زیاد فیبر ضرر دارد؟ مصرف بیش از حد فیبر بدون نوشیدن آب کافی می‌تواند یبوست را بدتر کند، پس تعادل را رعایت کنید.

جمع‌بندی

یبوست در دوران بارداری مشکلی شایع ولی قابل کنترل است. با رعایت رژیم غذایی سرشار از فیبر، نوشیدن آب کافی، مصرف میوه و سبزی تازه و انجام حرکات سبک بدنی، می‌توانید حرکات روده را تنظیم کرده و از احساس ناراحتی رها شوید.

اگر با وجود این توصیه‌ها هنوز یبوست ادامه دارد، حتماً به پزشک مراجعه کنید تا علت اصلی بررسی و درمان ایمن و مؤثری برای شما انتخاب شود.