مناطق دیدنی و توریستی شهرستان نراق

۲,۰۰۱
۱
۰
دوشنبه, ۰۶ خرداد ۱۳۹۸ ۱۲:۱۱


نراق کجاست؟


نراق یک شهرتاریخی در استان مرکزی و در ۱۵ کیلومتری دلیجان قرار دارد این شهر که در مسیر دلیجان به مشهد اردهال و کاشان واقع شده به علت قرارگیری (از سه طرف) بین کوه، دارای آب و هوای کوهستانی و دلپذیر است. نراق با وسعتی حدود ۷۰ کیلومتر مربع و ۲۰۰ میلی لیتر بارندگی در سال، دارای جاذبه‌های گردشگری فراوانی در استان مرکزی است.

این شهر با قدمتی ۲ هزارساله قابلیت جذب گردشگران مختلف و با سلیقه‌های متفاوت را دارد. به طوری که نراق با داشتن آثار و بناهای تاریخی، خانه‌های قدیمی و همچنین چندین امامزاده و در کنار این‌ها آب و هوا و مناظر طبیعی کوهستانی، می‌تواند به منطقه‌ای گردشگری تبدیل شود.

همچنین مردم این شهر همچون مردم نواحی کویر ایران که عموما شیعه مذهب هستند، در ایام سوگواری ائمه اطهار (ع) اقدام به مراسم نخل کشی در مسیرهایی از شهر می‌کنند که در نوع خود بسیار دیدنی است.

بازار قدیمی نراق

از آثار تاریخی ارزشمند و باقی مانده این شهر، می‌توان به بازار سرپوشیده و قدیمی آن اشاره کرد. مصالح اصلی این بازار آجر است و ساخت آن به دوران قاجار مربوط می‌شود. بازار نراق که به بازار شمس السلطنه نیز شهره است، از آثار تاریخی بسیار زیبا و دیدنی است که در قرن ۱۳ هجری، ساخته شده است. معماری بنای این بازار همراه با حجره‌ها و تیمچه‌ها از ظرافت و زیبایی خاصی برخوردار است. سقف‌های گنبدی شکل این بازار ویژگی منحصر به فردی به آن بخشیده است.

بازار

مسجد جامع نراق

مسجد جامع نراق در سال ۱۲۴۳ قمری و در زمان فتحعلی‌شاه قاجار در شهر نراق؛ از شهرهای استان مرکزی، ساخته شد. این مسجد توسط حاج علی محمد نراقی یکی از تجار متدین این شهر ساخته شد و در مرکز بافت قدیمی این شهر قرار دارد. سبک معماری این مسجد متعلق به دوران قاجار است و از نظر معماری بسار شبیه به مسجد آقا بزرگ کاشان است.

بر طبق نظر کارشناسان معماری اسلامی، وجود مسجد جامع در هر شهر نشانگر رونق و مرکزیت آن شهر نسبت به اطراف خود است. این موضوع نشان می‌دهد که شهر نراق در روزگاری رونق فراوانی داشته است.

میل نراق

میل نراق در ۷ کیلومتری شرق این شهر در گردنه‌ای موسوم به گردنه نراق در مسیر نراق – مشهد اردهال در استان مرکزی قرار دارد این میل به صورت مخروطی شکل با مصالحی چون سنگ و ملاط ساروج و در داخل از گچ ساخته شده است.

میل نراق که قدمت آن احتمالا به دوره صفویه باز‌می‌گردد، قطر کلی‌اش ۶/۲۰ سانتی‌متر است و ارتفاع آن ۷/۵ متر می‌باشد. از آنجا که در زمان صفویه و قاجاریه کاشان و نراق دارای رونق فراوانی بودند، احتمال می‌رود این میل در دوره صفویه و یا قاجاریه برای راهنمایی کاروانیان ساخته شده باشد.

ورود به این میل از جنوب از طریق راهی به عرض ۸۰ سانتی‌متر با سقفی طاقی شکل با چند پله به داخل امکان پذیر است. در قسمت بالای ورودی، نورگیری وجود دارد و بالای آن نیز یکی دیگر تعبیه شده است که احتمال می‌رود این میل دو طبقه بوده است.

آثار تاریخی

آب انبار حاج مهدی نراقی

آب‌انبار حاج مهدی که به آب‌انبار محله بالا نیز شهرت دارد، از آثار دوره قاجار به حساب می‌آید و در استان مرکزی و شهر نراق قرار دارد. این آب‌انبار همچنین به علت اینکه رو به روی مسجد جامع شهر نراق قرار دارد به آب‌انبار مسجد جامع نیز مشهور است. این آب‌انبار توسط حاج مهدی ولد عبدالله ساخته شده و دارای پلان شمالی – جنوبی است.
آب‌انبار حاج مهدی دارای منبع ذخیره آب، پوشش منبع آب، بادگیر، راه پله، پا شیر و سردر تزئینی است.

منبع ذخیره آب آن مکعب مستطیل بوده و از سقف گنبدی شکل و یک بادگیر که در چهار طرف آن ۳ هواکش تعبیه شده، تشکیل شده است.در ساخت این آب‌انبار از مصالحی چون آجر، سنگ، آهک و ساروج استفاده شده و راه‌پله آن که منتهی به پاشیر می‌شود ۳۳ پله دارد و از آجر و سنگ ساخته شده است.

غار چال‌نخجیر نراق

غار چال نخجیر در فاصله ۱۰ کیلومتری شمال شرقی جاده دلیجان – نراق، در دل کوه کم‌ ارتقاع «تخت» قرار دارد. غار چال نخجیر نراق متعلق به دوره سوم زمین شناسی است و یکی از پدیده‌های انگشت شمار جهان به‌ شمار می‌‌آید که در سال ۱۳۶۸ توسط گروهی از کوهنوردان شناسایی شده ‌است.

دهانه غار از سطح دریا حدود ۱۶۶۰ متر می باشد. این غار قدمتی ۷۰ میلیون ساله دارد. عامل اصلی و اولیه بوجود آمدن این غار،گسل معکوسی می‌باشد که در منطقه عمل کرده است و پس از گذشت میلیون‌ها سال به گونه کنونی خود در آمده است.

این غار در منطقه ای به نام چال نخجیر در حدود مابین نراق و دلیجان واقع شده است. کارشناسان آن را مربوط به دوره سوم زمین شناسی می‌دانند و با توجه به مناظر کم نظیر اهمیت ویژه ای در امر جذب جهانگردان جهان دارد. دهانه اصلی این غار ۱۰ متر عرض و بین ۱۰ تا ۴۰ متر ارتفاع دارد و دارای یک شاخه‌ اصلی و چند شاخه فرعی است و در حدود ۴ کیلومتر از آن شناسایی شده است.

غار

پناهگاه حیات وحش جاسب در نراق

پناهگاه حیات وحش جاسب در منتهی‌الیه جنوب شرقی استان مرکزی و در شمال نراق از توابع شهرستان دلیجان واقع شده است. پناهگاه حیات وحش جاسب با مساحت ۱۷۱۰۰ هکتار، از کوه‌های خشک صخره‌ای، دره‌ها، تپه‌ها و دشت تشکیل یافته است. بلندترین نقطه این پناهگاه قله کوه ولیجا با ارتفاع ۳۱۵۱ متر و کمترین ارتفاع آن در تنگه رودخانه ازنا با ارتفاع ۱۸۰۰ متر می‌باشد.

در پناهگاه حیات وحش جاسب میانگین بارش سالانه ۲۹۵ میلی‌متر و متوسط دمای سالانه ۵ تا ۱۵ درجه سانتی‌گراد ثبت شده است.در پناهگاه حیات وحش جاسب ۱۳۵ گونه گیاهی از ۳۵ خانواده می‌رویند که از میان آن‌ها ۲۳ گونه علفی، ۱۰۴ گونه بوته‌ای، ۸۰ گونه درختچه‌ای و ۴۰ گونه درختی دیده می‌شود. گونه‌های بُنه (پسته وحشی) و بادام کوهی از عناصر اصلی پوشش جنگلی منطقه به شمار می‌روند. این جنگل‌ها به دلیل محدودیت سطح گسترش آن‌ها در استان مرکزی، از ارزش حفاظتی برخوردار بوده و نیازمند توجه بیشتری در این خصوص می‌باشند. زالزالک، انجیر وحشی، زرشک، گون، هزار خار، چوبک، گل ماهور، ریش بز، زنبق بیابانی، جاروی علفی و گل قاصد از دیگر گونه‌های گیاهی این منطقه هستند.

موزه مردم شناسی نراق

موزه مردم‌شناسی نراق با تدبیر شهرداری این شهر مبنی بر جمع‌آوری آثار قدیمی از خانه‌های این شهر البته به شکل داوطلبانه در دست راه‌اندازی است. قرار است در این موزه آثار در دو قسمت به نمایش درآیند. قسمت اول، محوطه روبازی است که در آن ابزار و ادوات کشاورزی و فعالیت‌های سنتی مردم این شهر به نمایش گذاشته می‌شود. قسمت دوم که در نوع خود کم‌نظیر است، آب‌انبار قدیمی این شهر است که مخزن آن تبدیل به موزه مردم‌شناسی می‌شود.

این موزه پس از جمع‌آوری آثاری که مردم یا به شکل امانی و یا هدیه در اختیار شهرداری قرار می‌دهند، راه‌اندازی خواهد شد. نکته جالب توجه اینکه، قرار است این موزه در طول همه ایام و به صورت رایگان باز باشد و به بازدیدکنندگان و به خصوص گردشگران خدمات ارائه کند.

از دیگر نکات جالب این موزه اینکه، این موزه قرار است به فضایی برای معرفی تجهیزات زندگی، اشیاء، اسناد، مدارک، تصاویر و آئین‌ها و صنایع دستی تبدیل شود و در این راستا شهرداری نراق حجره ها و غرفه های این موزه را به خانواده های نراقی واگذار می‌کند تا آنها، خود در تزئین، طراحی و تکمیل وسایل موزه اقدام کنند.

خانه

کاروانسرای شمس السلطنه نراق

کاروانسرای شمس السلطنه یکی از زیبا ترین اماکن تاریخی شهر نراق است که در دوره قاجار احداث شده است . قدمت بنا به درستی مشخص نیست ولی بر اثر شواهد موجود بیش از ۱۵۰ سال از ساخت آن می گذرد و بانی این اثر تاریخی فردی به نام حاج محمد نراقی معروف به حاجی خان است که طبق بررسی های بعمل آمده ایشان از رجال عهد قاجار و وضعیت مالی بالایی داشته است حاج محمد نراقی با توجه به اینکه شهر نراق در مسیر جاده ابریشم قرار داشت وبه یک شهر تجاری تبدیل شده بود،توانست برای کسب سود و منفعت از این مزیت شهر توسط یکی از کارگزاران خود در شهر نراق این مجموعه زیبا و دیدنی را به همراه خانه فعلی مرحوم تقی خان رئوفی احداث کند .

در مجموعه بازار و کاروانسرا زیباترین آثار معماری عصر قاجار به چشم می خورد . درب های گره کاری شده مجموعه تاجر سرا که از زیبا ترین قسمتهای این بخش چشم هر بیننده ای را ساعت ها به خود مشغول کرده و به اعماق تاریخ و تمدن مردم این دیار می برد . مجموعه کاروانسرا از دوطبقه تشکیل شده است . طبقه اول محل نگهداری چار پایان و طبقه فوقانی به استراحتگاه تجار اختصاص داشته است . در جنب این مجموعه محل های خاصی برای نگهداری شتر کاروان ها وجود داشته که به اصطلاح محلی آنها را عصارخان می نامند .

آبشار دره آبشتا در نراق

آبشار دره آبشتا نراق در استان مرکزی واقع است. شهر کوچک نراق از نظر تقسیمات کشوری در نزدیکی شهرستان دلیجان و در محدوده استان مرکزی است. این شهر، حد فاصل شهرستانهای قم، کاشان و دلیجان قرار دارد و از مناطق کوهستانی و سردسیر می‌باشد. شهر به علت محاصره از سه طرف توسط کوهها دارای آب و هوای کوهستانی است از طرف شمال به کوه ال و از سوی باختر در ۱۸ کیلومتری به شهر دلیجان و از طرف جنوب به روستای سینقان و از سوی خاور در ۲۲ کیلومتری به مشهد اردهال، ۴۰ کیلومتری به نیاسر و در ۷۰ کیلومتری به کاشان منتهی می‌گردد وسعت شهر حدود هفتاد کیلومتر مربع و میزان بارندگی در سال تقریباً ۲۰۰ میلی‌متر می‌باشد.

دره آبشتا این منطقه در فاصله سه کیلومتری شمال غربی شهرنراق در امتدا کوه ال (OL) قرار دارد. به جرات می توان گفت در منطقه شهرستان دلیجان چشم اندازی به زیبایی آن وجود ندارد . در انتهای این دره ، آبشار فصلی وجود دارد که نراقیها آن را گیسو می نامند. علت این نماگذاری رویش گیاه پرسیاوش در محل آبشار است که خاطره گیسوان بلند را تداعی می کند. ارتفاعات این دره دارای شیب منفی و بسیار مناسب برای صخره نوردی است و چنانچه نسبت به تجهیز و سرمایه گذاری آن اقدام گردد می تواند در آینده یکی از کانون های فعال جذب گردشگر باشد.

آبشار

کوه ال نراق

بر شهر نراق کوه بسیار زیبا و دیدنی مشرف است به نام ال که به معنای آشیانه عقاب و به تعبیری دیگر جن می باشد . در دامنه این کوه قلعه ای وجود دارد که در باور مردم نراق سکونتگاه اجنه است و شاید به همین منظور آن را “ال” می نامند .

اگر متوسط ارتفاع کوه ال را ۱۰۰۰ متر تخمین بزنیم دهانه غار در ارتفاع ۷۰۰ متری از زمین دقیقا بالای سر مزرعه شریف آباد در سخره ها و در ظلع شمالی نراق واقع می باشد .نام این غار که بیشتر در فرهنگ عامه از آن به قلعه اُل نام می برند از اسم کوهی که در آن واقع گردیده اخذ شده است . آل در فرهنگ لغت به آشیانه عقاب و در زبان ترکی به جن می گویند و در باورهای مردم نراق قلعه اُل به قلعه جنیان هم معروف می باشد و حکایت ها و افسانه های مختلفی هم از حضور جنیان در این قلعه وجود دارد . با توجه به آهکی بودن کوه اُل این غار بر اثر فعالیت های طبیعی ناشی از فعل و انفعالات شیمیایی در طول قرن ها به وجود آمده است ودر کمتر جایی از آن مناطق دست ساز انسان به چشم می خورد .

قلعه تاریخی اُل نراق


ساکنان قدیم از دخمه کوه ها و غار های طبیعی برای ساخت یک پناهگاه طبیعی برای در امان ماندن از گزند طبیعت، درندگان و بعضا جنگ ها استفاده می نموده اند . در بین مکانهای طبیعی ، غارهایی که از امنیت بیشتری برخوردار بوده و امکان نفوذ دشمن به آن کمتر وجود داشته است بیشتر مورد توجه ساکنان منطقه قرار داشته . غار قلعه اُل نمونه کاملی از این دست اماکن طبیعت ساز است که به لحاظ قرار گرفتن در سخره های سترگ کوه اُل و فراهم بودن برخی شرایط درونی ،محیطی امن و مناسب برای پناهگاه در مواقع خطر به حساب می آمده است .

یکی از مهمترین ویژگی های این قلعه و دژ طبیعی داشتن تنها یک راه ورودی صعب العبور است که با توجه به شواهدی که در دامنه کوه ال وجود دارد ساکنان قدیم راه دسترسی به این قلعه احداث و چنانچه به هر دلیل احساس نا امنی می نموده اند این راه های دست ساز را تخریب و در دهانه غار به دفاع از خود می پرداخته اند و این ویژگی طبیعی قعله اُل را تسخیر ناشدنی می نموده است . در بین فرهنگ و تاریخ شفاهی مردم این باور وجود دارد از این قلعه به پشت کوه ال راهی مخفی وجود داشته که چنانچه دژ سقوط کند بتوانند خود رابه جاسب رسانده و از مهلکه بگریزند . اهمیت این قلعه تا جایی است که نویسنده کتاب تاریخ قم در قرن چهارم هجری قلعه ال را یکی از قلعه های مهم حدود قم ذکر کرده است . و بخشی از تاریخ نراق در این کتاب ارزشمند نهفته است .

قلعه

یخچال طبیعی نراق

در شهر نراق یخچال طبیعی وجود دارد که به وسیله آن در فصل گرم سال یخ طبیعی تهیه می شد . این بنا با مصالحی از سنگ و شفته گل درست شده است ودارای سقف مخروطی شکل می باشد . در زمستان های سرد نراق متصدی یخچال وظیفه داشته هر شب آب را درون حوضچه کم عرض بیرون بنا قرار دهد تا منجمد شود . روز بعد یخ ها را شکسته و به درون چاه مخصوص درون یخچال می ریزد و برای عایق شدن مقداری کاه هم در فاصله بین یخ ها قرار می دهد این کار در طول مدت زمستان ادامه دارد تا مخزن پر شود . وقتی مخزن پر شد روی آن با کاه و پوشال پوشانده ومسدود می گردد . فشار حاصل از حجم یخ انباشته موجب می گردد کل مخزن به یک تکه یخ شفاف و بلور مانند تبدیل گردد .

separator line

یبشتر بخوانید:

معرفی مناطق دیدنی جزیره هنگام

مناطق دیدنی و گردشگری شهر رویان

مناطق دیدنی و تاریخی قوچان

گردآوری توسط بخش گردشگری

مجله دلگرم


این مطلب چقدر مفید بود ؟
(1 امتیاز , میانگین: 5.0 از 5)  
  • برچسب ها:
  • نراق
  • مناطق دیدنی نراق
  • بازار قدیمی نراق
  • مسجد جامع نراق
  • آب انبار حاج مهدی نراقی
  • غار چال‌نخجیر نراق
  • موزه مردم شناسی نراق

دیدگاه ها

شما هم می توانید نظرات خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید

آخرین مطالب دلگرم

StatCounter