زندگینامه حضرت ام‌البنین (س) + تاریخ ولادت و وفات

۱,۲۳۹
۱
۰
چهارشنبه, ۱۶ بهمن ۱۳۹۸ ۱۱:۱۲
ام البنین، همسر حضرت علی (ع) و مادر سردار کربلا و مادر پسرانِ حضرت علی (ع) و حضرت فاطمه زهرا (ع) میباشد که در این مطلب به زندگینامه این بانوی بزرگوار می‌پردازیم.
زندگینامه حضرت ام‌البنین (س) + تاریخ ولادت و وفات

زندگینامه حضرت ام‌البنین (ع)

حضرت ام البنین (ع) بعد از زینب کبری (ع) دار فانی را وداع گفت، ولی تاریخ‏ نگاران سال ارتحال او را متفاوت نگاشته‏ اند، به طوری که عده‏ ای آن را سال ۷۰ ق بیان کرده ‏اند و عده دیگری تاریخ وفات حضرت ام البنین (ع) آن مادر فداکار را، سیزدهم جمادی الثانی سال ۶۴ ق دانسته ‏اند که نظر دوم از شهرت بیشتری برخوردار است.

۲۲ اسفند ماه ۱۳۹۵ مصادف با سیزدهم جمادی ‏الثانی، یادآور روزی غم‏ انگیز بود؛ روزی که در آن مادری فداکار و بانویی با عظمت از تبار دلاوران، به سوی معبود پر کشید.

ام البنین، مادر پسرانِ حضرت علی (ع) ، بعد از عمری تلاش، شکیبایی و استقامت با اهدای چهار فرزند رشید به پیش‏گاه مولایش، حسین بن علی (ع) ، با دلی پر از محبت و عشق، راهی دیار دوست شد و در بقیع، آرام‏گاهِ خوبان، در جوار دیگر فرزند زهرا (ع) برای همیشه رحل اقامت افکند.

 حضرت ام‌البنین (ع)کیست ؟ | زندگینامه حضرت ام‌البنین (ع) | تاریخ وفات حضرت ام‌البنین (ع)

تاریخ وفات حضرت ام‌البنین (ع)

حضرت ام البنین (ع) بعد از زینب کبری (ع) دار فانی را وداع گفت، ولی تاریخ ‏نگاران سال ارتحال او را متفاوت نگاشته ‏اند، به طوری که عده‏ای آن را سال ۷۰ ق بیان کرده ‏اند و عده دیگری تاریخ وفات آن مادر فداکار را، سیزدهم جمادی الثانی سال ۶۴ ق دانسته‏ اند که نظر دوم از شهرت بیشتری برخوردار است.

ام‏‌البنین را در بقیع، در جوار امام حسن مجتبی (ع) ، فاطمه بنت اسد (ع) و دیگر شخصیت ‏های اسلامیِ مدفون در آن‏جا به خاک سپردند.

 حضرت ام‌البنین (ع)کیست ؟ | زندگینامه حضرت ام‌البنین (ع) | تاریخ وفات حضرت ام‌البنین (ع)

حضرت ام‌البنین (ع) که بود ؟

نام و مشخصات حضرت ام‌البنین (ع)

نامش فاطمه و کنیه‏اش امُّ البنین (مادر پسران) است. پدرش حِزام، و مادرش ثمامه یا لیلاست. همسرش علی‌‏بن ابی‏‌طالب (ع) و فرزندانش عباس (ع) ، عبداللّه‏، جعفر و عثمان هستند که هر چهار نفر در سرزمین کربلا و در رکاب امام حسین (ع) به شهادت رسیدند. آرام‏گاه وی در مدینه منوّره و قبرستان بقیع است.

تاریخ ولادت حضرت ام‌البنین (ع)

در مورد تاریخ دقیق ولادت حضرت ام‏‌البنین اطلاعی در دست نیست و تاریخ‏نگاران سال ولادت او را ثبت نکرده ‏اند، ولی یاد آور شده ‏اند که تولد پسر بزرگ ایشان، حضرت ابوالفضل (ع) ، در سال ۲۶ ق اتفاق افتاده است.

برخی از تاریخ‏‌ نگاران زمان ولادت ایشان را در حدود پنج سال پس از هجرت تخمین می‏زنند.

حضرت ام‌البنین (ع) بانویی از تبار دلاوران عرب

تاریخ گواهی می‏دهد که پدران و داییان حضرت ام‏‌البنین از دلیران عربِ پیش از اسلام بوده و از آن‏ها به هنگام نبرد، دلیرمردی‌‏های فراوانی نقل شده است که در عین شجاعت بزرگ و پیشوای قوم خود نیز بوده‏‌اند، آن‏چنان که حاکمان زمان در برابرشان سرتسلیم فرود می‌‏آورند.

اینان همانان هستند که عقیل ـ نسب ‏شناس بزرگ عرب و برادر علی (ع)، به امیرالمؤمنین (ع) گفت: در میان عرب از پدرانش شجاع‏تر و قهرمان‏تر یافت نمی‏شود.

انتخاب ام البنین (ع) برای همسری حضرت علی (ع)

بعد از شهادت فاطمه زهرا (ع) ، علی بن ابی‏طالب (ع) برادرش عقیل را که آشنا به علم نسب‏ شناسی عرب بود فرا خواند و از او خواست که برایش همسری از تبار دلاوران برگزیند تا پسر دلیری برای مولا به ارمغان آورد.

عقیل، فاطمه کلابیه را برای حضرت برگزید که قبیله و خاندانش، بنی کِلاب، در شجاعت بی‏مانند بودند، و حضرت علی (ع) نیز این انتخاب را پسندید.

فرزندان حضرت ام‌البنین | حضرت ام‌البنین (ع)کیست ؟ | زندگینامه حضرت ام‌البنین (ع) | تاریخ ولادت حضرت ام‌البنین | تاریخ وفات حضرت ام‌البنین (ع)

خواستگاری حضرت علی از ام‌البنین (ع)

بعد از این که عقیل شجره‏نامه‏ های اَعراب را بررسی و ام‏‌البنین را انتخاب کرد، حضرت علی (ع) ، او را نزد پدر ام‏‌البنین فرستاد. پدرخشنود از این وصلت مبارک، نزد دختر خود شتافت و موضوع را در میان گذاشت.

ام البنین نیز با سربلندی و افتخار پاسخ مثبت داد و پیوندی همیشگی بین وی و مولای متقیان علی بن ابی‏طالب (ع) برقرار شد.

امام علی (ع) ، در همسرش عقلی سترگ، ایمانی استوار، آدابی والا و صفاتی نیکو مشاهده کرد و او را گرامی داشت و از صمیم قلب در حفظ حُرمت او کوشید.

اولین روز زندگی مشترک حضرت علی و ام‌البنین (ع)

روز اولی که ام البنین (ع) پا در خانه علی (ع) گذاشت، حسن و حسین (ع) مریض بوده و در بستر افتاده بودند. عروس تازه ابوطالب، به محض آن‏که وارد خانه شد، خود را به بالین آن دو عزیز عالم وجود رسانید و هم‏چون مادری مهربان به دلجویی و پرستاری آنان پرداخت.

تغییر نام فاطمه به ام البنین

فاطمه کلابیه، بعد از گذشت مدتی از زندگی مشترک با علی (ع) ، به امیرالمؤمنین پیشنهاد کرد که به جای «فاطمه»، که اسم قبلی و اصلی وی بوده، او را ام البنین صدا زند تا فرزندان حضرت زهرا (ع) از ذکر نام اصلی او توسط پدرشان، به یاد مادر خویش، فاطمه زهرا (ع) نیفتند و در نتیجه، خاطرات گذشته، در ذهن آن‏ها تداعی نگردد و رنج بی‏مادری آن‏ها را آزار ندهد.

فرزندان حضرت ام‌البنین | حضرت ام‌البنین (ع)کیست ؟ | زندگینامه حضرت ام‌البنین (ع) | تاریخ ولادت حضرت ام‌البنین | تاریخ وفات حضرت ام‌البنین (ع)

محبت بی‏ دریغ ام البنین (ع) به فرزندان زهرا (ع)

ام‏‌البنین بر آن بود که، در زندگی جای خالی حضرت زهرا (ع) را برای فرزندان ایشان پر کند؛ مادری که در اوج شکوفایی پژمرده شد و آتش به جان فرزندان خردسال زد: فرزندان فاطمه زهرا (ع) در وجود این بانوی پارسا، مادر خود را می‏‌دیدند و رنج فقدانِ مادر را کمتر احساس می‏کردند.

ام‏‌البنین (ع) ، فرزندان دختر گرامی رسول خدا (ص) را بر فرزندان خود مقدّم می‌‏داشت و بخش عمده محبت و علاقه خود را متوجه آنان می‏کرد و آن را فریضه ‏ای دینی می‏‌شمرد؛ زیرا خداوند متعال در کتاب خود، همگان را به محبت آنان دستور داده است.

فرزندان ام‏‌البنین (ع)

ثمره زندگی مشترک ام البنین (ع) با حضرت علی (ع) ، چهار پسر بود که به دلیل داشتن همین پسران، او را ام‏البنین، یعنی مادر پسران می‏‌خواندند. نام فرزندان ایشان به ترتیب عبارتند از: قمربنی ‏هاشم، حضرت ابوالفضل العباس (ع) ، عبداللّه‏، جعفر و عثمان.

فرزندان ام البنین همگی در کربلا به شهادت رسیدند و نسل ایشان از طریق عُبیداللّه‏ فرزند حضرت ابوالفضل (ع) ادامه یافت.

فرزندان حضرت ام‌البنین | حضرت ام‌البنین (ع)کیست ؟ | زندگینامه حضرت ام‌البنین (ع) | تاریخ ولادت حضرت ام‌البنین | تاریخ وفات حضرت ام‌البنین (ع)

ام‏‌البنین (ع) مادر چهار شهید

با شهادت چهار فرزند ام‏‌البنین (ع) در کربلا، این بانوی شکیبا، به افتخار مادر شهیدان بودن نائل آمد و درکنار همسر شهید بودن، افتخاری دیگر بر صفحه افتخاراتش افزوده شد.

وقتی خبر شهادت فرزندانش به او رسید، سرشک اشک از دیده فرو ریخت و با روحیه‏ ای قوی در اشعاری گفت: «ای کسی که فرزند رشیدم عباس را دیدی که همانند پدرش بر دشمنان تاخت، فرزندان علی (ع) همه شیران بیشه شجاعتند.

شنیده ‏ام بر سر عباس عمود آهنین زدند، در حالی که دست ‏هایش را قطع کرده بودند؛ اگر دست در بدن پسرم بود، چه کسی می ‏توانست نزد او آید و با او بجنگد؟»

فرزندانم به فدای حسین (ع)

ام‏‌البنین بَشیر را دید که فرستاده امام سجاد (ع) بود و به مدینه آمده بود تا مردم را از ماجرای کربلا و بازگشت کاروان امام حسین (ع) با خبر سازد. به او فرمود: ای بشیر! از امام حسین (ع) چه خبر داری؟ بشیر گفت: خدا به تو صبر دهد که عباس تو کشته گردید. ام‏‌البنین فرمود: از حسین (ع) مرا خبر ده!

بشیر خبر شهادت بقیه فرزندان او را هم اعلام کرد، ولی ام‏‌البنین پیوسته از امام حسین (ع) خبر می‏گرفت و می‏گفت: فرزندان من و آن‏چه در زیر آسمان است، فدای حسینم باد.

چون بشیر خبر شهادت امام حسین (ع) را به آن حضرت داد، صیحه‏ ای کشید و گفت: ای بشیر! رگ قلبم را پاره کردی و سپس صدا به ناله و شیون بلند کرد.

این علاقه او به امام حسین (ع) دلیل کمال معنویت اوست که آن همه ایثار را در راه مقام ولایت فراموش کرد و تنها از رهبرش سخن به میان آورد.

فرزندان حضرت ام‌البنین | حضرت ام‌البنین (ع)کیست ؟ | زندگینامه حضرت ام‌البنین (ع) | تاریخ ولادت حضرت ام‌البنین | تاریخ وفات حضرت ام‌البنین (ع)

ام البنین، پاسدار خاطره عاشور

از ویژگی‏ های بسیار مهم ام البنین، توجه به زمان و مسائل مربوط به آن است. وی پس از واقعه عاشورا، از مرثیه‏ خوانی و نوحه‏ سرایی استفاده کرده تا ندای مظلومیت کربلاییان را به گوش نسل ‏های آینده برساند.

ایشان هر روز به همراه پسرِ حضرت عباس (ع) ، عبیداللّه‏ که همراه مادرش در کربلا حضور داشت و سند زنده‏ای برای بیان وقایع عاشورا بود، به بقیع می‏رفت و نوحه می‏خواند.

او با این اشعار، هم حماسه کربلا را بازگو و هم در قالب عزاداری به حکومت وقت نوعی اعتراض می‏کرد و مردم را که اطراف او جمع می‏‌شدند، از جنایات بنی ‏امیه، آگاه می‏‌نمود.

سفارش به دفاع از ولایت

هنگامی که امام حسین (ع) آهنگ ترک مدینه و تشرف برای حج و به دنبال آن هجرت به سوی عراق کرد، ام البنین (ع) به همراهان امام حسین (ع) چنین سفارش می‏کرد: «چشم و دل مولایم امام حسین (ع) و فرمان‏بردار او باشید».

ام‏ البنین (ع) ، واسطه فیض الهی

ام‌‏البنین، همسر حضرت علی (ع) و مادر سردار کربلا، نزد مسلمانان جایگاهی ویژه دارد، چون نزد خداوند از مقام و منزلتی والا برخودار است، و این مقام به واسطه تقدیم خالصانه فرزندان در راه خدا و استواری و عبودیت ایشان است. از این ‏رو، مؤمنانِ حاجت‏مند و دردمند او را به درگاه حضرت باری تعالی شفیع و واسطه قرار می‏دهند، و غم واندوهشان را با زیارت مزار آن بانو می‌‏زدایند.

فرزندان حضرت ام‌البنین | حضرت ام‌البنین (ع)کیست ؟ | زندگینامه حضرت ام‌البنین (ع) | تاریخ ولادت حضرت ام‌البنین | تاریخ وفات حضرت ام‌البنین (ع)

اهل بیت (ع) و ام البنین (ع)

محبت بی‏ شائبه ام البنین در حق فرزندان رسول خدا (ص) و فداکاری فرزندان وی در راه سید الشهدا، در تاریخ بی‏ پاسخ نماند. اهل بیت (ع) هم در احترام و بزرگ‏داشت وی کوشیدند و بسیار از او قدردانی کرده، او را سپاس گفتند.

زینب کبری (ع) پس از رسیدن به مدینه، به محضرش شتافت و شهادت فرزندانش را به او تسلیت گفت. ایشان هم‏چنین در مناسبت ‏های دیگر مثل عیدها، برای ادای احترام، به محضر ام البنین (ع) مشرّف می‌‏شد.

سخن بزرگان در بیان فضایل ام‏‌البنین (ع)

عالم جلیل‏ القدر، زین‏ الدین عاملی، شهید ثانی درباره حضرت ام‏‌البنین (ع) می‏گوید: «ام‏‌البنین از بانوان با معرفت و پر فضیلت بود. نسبت به خاندان نبوت، محبت و دلبستگی خالص و شدید داشت و خود را وقف خدمت به آن‏ها کرده بود.

خاندان نبوت نیز برای او جایگاه والایی قائل بودند و به او احترام ویژه می‏گذاشتند.» هم‏چنین علامه سید محسن امین می‏گوید: «ام البنین (ع) ، شاعری خوش ‏بیان و از خانواده‏ای اصیل و شجاع بود.»

علی محمد علی دُخَیِّل، نویسنده معاصر عرب در وصف این بانوی بزرگوار می‏نویسد: «عظمت این زن (ام البنین) در آن‏جا آشکار می‏شود که وقتی خبر شهادت فرزندانش را به او می‏دهند، به آن توجه نمی‏کند، بلکه از سلامت حضرت امام حسین (ع) می‏پرسد؛ گویی امام حسین (ع) فرزندِ اوست نه آنان.

روزهای آخر زندگی سراسر مهر و عاطفه حضرت ام‏‌البنین (ع)

زندگی سراسر مهر و عاطفه و مبارزه ام‏‌البنین (ع) ، رو به پایان بود. او به عنوان همسر شهید، رسالت خویش را به خوبی به پایان رسانید و فرزندانی تربیت کرد که فداییِ ولایت و امامت بودند.

حضرت ام البنین (ع) بعد از زینب کبری (ع) دار فانی را وداع گفت، ولی تاریخ ‏نگاران سال ارتحال او را متفاوت نگاشته ‏اند، به طوری که عده‏ای آن را سال ۷۰ ق بیان کرده ‏اند و عده دیگری تاریخ وفات آن مادر فداکار را، سیزدهم جمادی الثانی سال ۶۴ ق دانسته‏ اند که نظر دوم از شهرت بیشتری برخوردار است.

ام‏‌البنین را در بقیع، در جوار امام حسن مجتبی (ع) ، فاطمه بنت اسد (ع) و دیگر شخصیت ‏های اسلامیِ مدفون در آن‏جا به خاک سپردند.


این مطلب چقدر مفید بود ؟
(1 امتیاز , میانگین: 5.0 از 5)  

دیدگاه ها

شما هم می توانید نظرات خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید
hits

آخرین مطالب دلگرم