علت و درمان دیسمنوره (dysmenorrhea) یا قاعدگی دردناک چیست ؟

۲,۳۲۱
۲
۰
چهارشنبه, ۰۱ خرداد ۱۳۹۸ ۱۳:۰۱
دیسمنوره (Dysmenorrhea ) یک درد انقباضی و اسپاسم گونه در قسمت پائینی شکم است. دیسمنوره معمولا، در روز اول خونریزی شروع میشود و معمولاً تا روز سوم طول میکشد و بطور ناگهانی با قطع خونریزی، قطع میشود.
علت و درمان دیسمنوره (dysmenorrhea) یا قاعدگی دردناک چیست ؟

دیسمنوره چیست ؟

دیسمنوره ( Dysmenorrhea) ، به درد در حین دوره های ماهیانه خونریزی گفته می شود . تخمین زده می شود در حدود 75 درصد از کسانی که دیسمنوره (درد قاعدگی) دارند، علتی فیزیکی درد وجود ندارد و برای 25 درصد بقیه باید علت را مشخص نمود .

دیسمنوره به معنی مشکلات و دردهای دوره قاعدگی است که شیوع بالایی در میان خانم های جوان دارد. دیسمنوره معمولا در روز اول خونریزی شروع می شود و تا روز سوم ادامه داشته و با قطع خونریزی خاتمه می یابد.

بیماران ممکن است همراه با آن علائم دیگری مثل تهوع، استفراغ، سردرد، گیجی و نفخ داشته باشند. همچنین احتمال بروز اسهال هم وجود دارد.

شایان ذکر است که بسیاری از خانمها علائم را فقط در سیکلهای با تخمک گذاری تجربه می کنند نه در سیکلهای بدون تخمک گذاری. دوره های بدون تخمک گذاری اغلب بصورت خونریزی بدون درد است.

  • دیسمنوره اولیه :

دیسمنوره بدون علت مشخص را ” دیسمنوره اولیه ” می نامند که ممکن است در بیش از 520 درصد جمعیت زنان وجود داشته باشد. در 5 تا 15 درصد این موارد، درد به حدی شدید است که فرد را از حضور در مدرسه یا محل کار باز می دارد . درد قاعدگی با افزایش سن و پس از بارداری کاهش می یابد .

علت درد ترشح پروستاگلندین ها است که حین قاعدگی در بدن رها می شود . پروستاگلندینها موادی شبیه به هورمون هستند که درنتیجه ترشح آنها رحم منقبض شده، جریان خون به رحم کاهش یافته و پایانه های عصبی نسبت به درد حساس تر می شوند . افرادی که دیسمنوره اولیه دارند مقدار پروستاگلندینها در آنها بیشتر است.

  • دیسمنوره ثانویه :

در مواردی که علتی برای دسمنوره وجود دارد آن را ” دیسمنوره ثانویه ” می نامند . علل شایع دیسمنوره ثانویه شامل آندومتریوز ، فیبروئید ها ، آدنومایوز و عفونت لگنی می باشد . علل دیگر نیز وجود دارد که موارد آنها بسیار اندک می باشد و در شرایط ویژه بررسی می گردند .

درد معمولا در زیر شکم بوده و ممکن است به کمر و پاها هم انتشار یابد. درد معمولا کرامپی بوده و شدت آن کم و زیاد می شود (به اصطلاح می گیرد و ول می کند) ولی ممکن است به صورت مبهم و ادامه دار نیز خود را نشان دهد.

درد دیسمنوره معمولا کمی قبل و یا با شروع خونریزی شروع شده و در 24 ساعت اول به حداکثر خود می رسد و پس از 2 روز کاهش می یابد. سایر علایم شایع شامل سردرد، تهوع ، یبوست ، اسهال و تکرر ادرار می باشد .

حساسیت قبل از شروع قاعدگی ، افسردگی و نفخ شکم ممکن در قسمتی و یا کل دوره خونریزی ادامه یابد . برای تشخیص علل ثانویه معمولا معاینه بالینی صورت گرفته و با توجه به آن تشخیص داده می شود .

برای تشخیص دیسمنوره ثانویه از اولیه، پزشکان باید فاکتورهایی مثل زمان بندی و محل خاص درد، انتشار درد، سابقه خانوادگی اندومتریوز، فعالیت جنسی، ابتلا به اسهال، تهوع، یا استفراغ و میزان باز ماندن بیمار از فعالیت های ورزشی یا مدرسه بررسی شود.

معاینه بدنی برای بررسی وجود توده های شکمی، اختلالات پرده بکارت و فتق ها الزامی است. همچنین در تشخیص، بزرگ شدن رحم یا اندومتریوز مفید است. کشت ترشحات سرویکس یا واژن ممکن است وجود PID را اثبات کند و یا اینکه رادیولوژی میتواند به توده های لگنی یا اختلالات مادرزادی به عنوان علل دیسمنوره اشاره داشته باشد.

دیسمنوره چیست

علت دیسمنوره یا قاعدگی دردناک چیست ؟

علت دقیق دیسمنوره تا کنون مشخص نشده است، ولی موارد زیر مطرح هستند:

دیسمنوره یا پریود دردناک اولیه

مخاط پوشاننده داخل رحم در اصطلاح آندومتر نامیده می شود. هنگام پریود سلولهای آندومتر رحم پروستاگلاندین آزاد می کنند.

پروستاگلاندینها انواع مختلف دارند. بر طبق شواهد موجود،علت دیسمنوره اولیه پروستاگلاندین اف دو آلفا (PG-F2α) است.

این پروستاگلاندین عضلات رحم را بشدت تحریک می کند و سبب انقباض عروقی شدید نیز می شود. بدین دلیل یکی از درمانهای موثر دیسمنوره اولیه تجویز داروهای مهار کننده پروستاگلاندین است.

دیسمنوره یا قاعدگی دردناک ثانویه

یک عده بیماریهائی می توانند سبب دیسمنوره ثانویه شوند. مهمترین آنها عبارتند از:

  1. آندومتریوز
  2. بیماری التهابی لگنی
  3. کیست تخمدان
  4. تومور تخمدان
  5. تنگی یا انسداد گردن رحم
  6. میوم و فیبروم رحم
  7. پولیپ رحمی
  8. چسبندگی داخل رحمی
  9. اختلالات مادرزادی مثل رحم دو شاخ
  10. گذاشتن IUD در داخل رحم
  11. وجود دیواره عرضی در داخل واژن
  12. سندرم احتقان لگن

تقریبا هر فرایند و بیماری که یکی از اعضاء داخل لگن را گرفتار نماید، می تواند منجر به دیسمنوره ثانویه شود.

چه زمانی دیسمنوره یا پریود دردناک شدید میشود ؟

در موارد زیر احتمال وجود دیسمنوره یا پریود دردناک شدید زیاد است:

  • قاعدگی یا پریود در سنین پائین تری شروع شده باشد
  • مدت زمان پریود طولانی باشد
  • میزان خونریزی شدید باشد
  • کشیدن سیگار
  • وجود سابقه فامیلی دیسمنوره

درمان دارویی دیسمنوره

داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (مثل مفنامیک اسید و ایبوپروفن) معمولا درد را به طور موثر کاهش می دهند. این داروها اگر 1 تا 2 روز قبل از شروع قاعدگی مصرف شوند و در حین و پس از دو روز از قاعدگی مصرف آنها ادامه یابد بهترین کارایی را خواهند داشت.

در مواردی هم که درد قاعدگی ثانویه به علت دیگری باشد، درمان آن ضایعه به بهبود درد کمک خواهد نمود.

در حال حاضر بیشترین تمرکز روی سه داروی NSAID معمول است که بصورت OTC در دسترس می باشد شامل ایپوپروفن، ناپروکسن و کتوپروفن.

در مصرف ایپوپروفن باید توصیه ها و احتیاطات لازم مدنظر قرار گیرد مثل احتیاطات آلرژیک (احتمال ایجاد کهیر، آسم، تورم صورت، یا شوک) و نیز توصیه های مصرف (در صورت سوزش خفیف سر دل، ناراحتی و یا درد معده با غذا یا شیر مصرف شود) و نیز هشدار در مورد علائم مصرف همزمان با الکل .

البته دیورتیکها می توانند در کنترل بعضی از علائم از جمله تورم و ادم و افزایش وزن ناشی ازتجمع مایع در سندرم پیش از قاعدگی و یا در دوره قاعدگی مصرف گردند کافئین یک دیورتیک مؤثر است ولی میتواند باعث عوارض جانبی مثل تغییرات فشارخون گردد و نیز یک ماده بالقوه اعتیاد آور و با علائم محرومیت شناخته شده بوده و میتواند باعث تشدید سندرم پیش از قاعدگی گردد.

کاهش درد دیسمنوره (کاهش درد در هنگام قاعدگی)

روش های درمانی زیر برای کاهش درد در هنگام قاعدگی ، بر اساس طب سنتی تهیه شده است و شاید در مورد شما کمک کننده باشد :

1- اسیدهای چرب اساسی بیشتری مصرف نمایید

مطالعات زیادی نشان داده، که مصرف این اسید های چرب که عمدتا در غذاهایی مانند ماهی های آبهای سرد مثل سالمون و همچنین آجیل ها مثل گردو ، بادام و یا دانه هایی مانند کنجد و قلوس وجود دارد،سبب کاهش علائم دیسمنوره (علائم قبل از قاعدگی)می گردد.

2- یک هفته قبل از شروع قاعدگی رژیم غذایی خود را تغییر دهید

یک هفته قبل از شروع پریود بهتر است ازاسفناج (می توانید آنرا بخارپز کرده وبا ماست میل نمایید که بسیار هم خوشمزه است) ،تمشک و گردو استفاده کنیدوهمچنین از زعفران ،رازیانه ، ترخون ،تره فرنگی، موسیر،فلفل سیاه ،دارچین و پوست پرتقال بیشتری در موقع طبخ غذاها استفاده نمایید.

3- از چای های گیاهی استفاده نمایید

چایی بابونه ، سنبل الطیب و گل گاوزبان، تمشک وسرخ ولیک در کاهش درد وایجاد آرامش در شما بسیار موثرند.هریک از این دم کرده ها را می توانید بطور مجزا تهیه وبه دلخواه خود مصرف نمایید.

لازم به ذکر است که این چای های گیاهی در واقع گنجینه های علم پزشکی شرق است که به ما به ارث رسیده وبا مصرف بجا می توانید از آنها بسیار بهره ببرید.

4- مکملهای منیزیوم مصرف نمایید

در بعضی از خانمها به دلیل کاهش سطح منیزیوم خون ، دچار دردهای پیش ازقاعدگی می گردند ، لذا توصیه می گردد، یک هفته قبل از پریود، شروع به مصرف روزانه 500 میلیگرم به علاوه 50 میلیگرم ویتامین B6 نمایید که بسیار در کاهش درد و گرفتگی های زیر شکم بسیار مفید است.

5- یک لیست تهیه کنید

حتما تا حالا متوجه شدید که یک هفته قبل از پریود به بعضی غذاها حساسیت و واکنش نشان می دهید و گاهی سبب تشدید ناراحتی شما در طول دوره قاعدگی می گردد، لذا به شما توصیه می کنیم تا لیستی از این غذاها تهیه نموده ودر دوره های بعد از مصرف آنها خودداری نمایید

6- تمرینات ورزشی وفکری انجام دهید

برخلاف گذشته که توصیه به استراحت می شد اما در طب چینی توصیه به انجام ورزشهای فیزیکی و فکری آرام و در حد متوسط می گردد(مانند ورزشهای تایی چی ، یوگا ). این سبب می گردد تا شمادر آرامش و تعادل بیشتری به سر ببرید.

7- از خوردن نمک، الکل، کافئین، و……..خودداری نمایید

ممکن است شما نسبت به خوردن این مواد اشتیاق زیادی داشته باشد اما باید بدانید که بسیار در تشدید مشکلات شما موثرند واگر واقعا نمی توانید در برابر آنها مقاومت کنید، حداقل مصرف متوسط و کمی از آنها داشته باشیدویاشکلات بخورید!

8- نفس عمیق

در مواقعی که بسیار کلافه و مضطربید، پنج باراز راه بینی نفس عمیق بکشید و بیرون دهید ، خواهید دید که در تخفیف درد وعلائم شما بسیار موثراست

دیسمنوره چیست

میزان شیوع دیسمنوره

دیسمنوره می تواند بیش از نصف خانمهائیکه پریود می شوند را گرفتار سازد و میزان شیوع گزارش شده بشدت متغیر است. دیسمنوره اولیه در اواخر دوران بلوغ و در ابتدای دهه 20 زندگی به حداکثر می رسد و همراه با سیکلهای ماهانه طبیعی (وجود تخمک گذاری) است.

با افزایش سن و با افزایش تعداد حاملگی از شیوع آن کاسته می شود. شیوع و شدت دیسمنوره در خانم هایی که سابقه زایمان دارند کمتر است ولی آن در تمامی موارد صدق نمی کند.

عوارض دیسمنوره

دیسمنوره (Dysmenorrhea) یا قاعدگی دردناک می تواند سبب اختلال در زندگی شود، طوریکه در بعضی موارد بعلت عدم حضور مکرر در سر کار، بیمار شغل خود را از دست می دهد. ده درصد از خانمهای مبتلا به دیسمنوره دارای درد فوق العاده شدید هستند که سبب از کارافتادن آنها می شود.

دیسمنوره در آمریکا سبب از دست رفتن 600 میلیون ساعت کار در سال و 2 بیلیون دلار هزینه می شود.

علائم بالینی دیسمنوره

اخذ تاریخچه در تشخیص دیسمنوره (Dysmenorrhea) خیلی مهم است و باید شامل شروع، مدت، نوع و شدت درد باشد. باید در مورد منظم بودن عادت ماهانه، طول آن، و میزان خونریزی اطلاعات دقیق کسب کرد.

باید شرایطی که سبب تشدید یا تخفیف علائم می شوند و نیز اینکه آیا بیمار سرکار یا مدرسه می رود یا نه، سئوال شود. باید در مورد هر نوع داروئی که مصرف می شود سوال کرد. قرصهای ضد حاملگی در بعضی سبب تشدید و در عده ای دیگر سبب تخفیف دیسمنوره می شوند.

باید بر اساس یافته های بالینی دیسمنوره اولیه را از ثانویه افتراق داد. در دیسمنوره اولیه درد درست پس از شروع پریود و یا درست اندکی قبل از شروع پریود شروع شده و مدت 2-1 روز باقی می ماند.

این بیماران درای یک درد دائمی در قسمت تحتانی شکم هستند که هر از چندگاهی بعلت اسپاسم یا انقباض رحم تشدید می یابد. این درد بطرف کمر و کشاله ران منتشر می شود.

علاوه از درد این بیماران دارای علائم همراه به شرح زیر نیز هستند:

  • ضعف و خستگی در 85 درصد موارد
  • تهوع و استفراغ در 89 درصد موارد
  • اسهال در 60 درصد موارد
  • درد کمر در 60 درصد موارد
  • سردرد در 40 درصد موارد

خصوصیات بالینی دیسمنوره اولیه به قرار زیر هستند:

  • به فاصله کوتاه پس از شروع پریود شروع می شود
  • معمولا 3-2 روز طول می کشد
  • دردها کرامپی (می گیرد و ول می کند) و شبیه درد زایمان هستند
  • لگن طبیعی است

در دیسمنوره (Dysmenorrhea) ثانویه درد با شروع پریود رابطه ای ندارد. این بیماران دارای نفخ شکم، احساس سنگینی در لگن و درد کمر می باشند. از خصوصیات دیسمنوره ثانویه این است که از نیمه دوم سیکل ماهانه شروع و کم کم زیاد می شود و در نزدیکی شروع عادت ماهانه به حداکثر می رسد.

از سایر خصوصیات دیسمنوره ثانویه می توان از موارد زیر نام برد:

  • اگر دیسمنوره در اولین یا دومین دوره پس از شروع عادت ماهانه ایجاد شود نشاندهنده وجود یک اختلال مادرزادی است که سبب انسداد در مسیر خروج خون پریود شده است.
  • دیسمنوره بعد از 25 سالگی شروع می شود
  • اختلالات لگنی
  • درمان با ضد التهابهای غیر استروئیدی و یا قرصهای ضد حاملگی بدون تاثیر هستند

علل دیسمنوره (Dysmenorrhea)

مهمترین علل دیسمنوره (Dysmenorrhea) یا پریود دردناک ثانویه به قرار زیر است:

  • آندومتریوز
  • بیماری التهابی لگنی
  • وجود IUD در داخل رحم
  • میوم یا فیبروم رحم
  • پولیپ رحمی
  • چسبندگیها
  • اختلالات مادرزادی مثل رحم دو شاخ
  • تنگی یا انسداد سوراخ گردن رحم
  • کیست تخمدان
  • سندرم احتقان لگنی
  • دردهای روانی


بیشتر بخوانید :

کم کردن حیرت انگیز درد قاعدگی با گیاهان دارویی

چه بخوریم که درد قاعدگی کم شود؟مواد غذایی موثر بر درد قاعدگی

نشانه های غیر عادی بودن پریودی چیست؟

درد دیسمنوره یک مبحث کاملا پزشکی و مهم میباشد و ما در مجله دلگرم سعی بر گردآوری این مقاله نموده تا آگاهی شما عزیزان درباره کاهش درد دیسمنوره بالا برده. سوالات خود را با پزشکان سایت دلگرم در میان گذاشته و پاسخ سوالات خود را درباره دیسمنوره و کاهش درد دیسمنوره دریافت نمایید.


این مطلب چقدر مفید بود ؟
(2 امتیاز , میانگین: 4.5 از 5)  
  • برچسب ها:
  • دیسمنوره
  • دیسمنوره چیست
  • علت دیسمنوره
  • قاعدگی دردناک
  • دیسمنوره یا پریود دردناک
  • درمان دارویی دیسمنوره
  • کاهش درد دسمینوره
  • عوارض دیسمنوره
  • علائم دیسمنوره

دیدگاه ها

شما هم می توانید نظرات خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید
hits

آخرین مطالب دلگرم

StatCounter