اکس کاربازپین چیست و چرا تجویز می شود؟

۱,۷۷۲
۱
۰
شنبه, ۰۴ آبان ۱۳۹۸ ۱۵:۳۷

موارد مصرف و عوارض اکس کاربازپین

اکس کاربازپین (Oxcarbazepine) یکی از داروهای پرمصرف گروه داروهای ضد صرع می باشد.در این بیماری حملات تشنج در اثر اختلال جریان الکتریکی سلول های قسمتی از مغز رخ می دهد.

تشنج یک حمله ی عصبی ناشی از اختلال در فعالیت الکتریکی مغز می باشد.اکس کاربازپین با کاهش جریان الکتریکی غیر طبیعی سلول های مغزی به تنهایی یا همراه با سایر داروهای ضد صرع جهت کاهش حملات تشنج استفاده می شود.

اکس کاربازپین مشتقی از کاربامازپین با همان عملکرد است که به عنوان مونوتراپی یا درمان کمکی در درمان صرع پارشیل با یا بدون ژنرالیزاسیون ثانویه تونیک کلونیک بکار می رود.

مکانیسم اثر اکس کاربازپین

اکس کاربامازپین با طولانی‌کردن مدت غیر فعال ماندن کانال سدیم در سلول عصبی پس‌سیناپسی توانایی آن را برای پتانسیل عمل‌های تکراری با فرکانس زیاد کاهش می‌دهدو همچنین آزادسازی واسطه عصبی از سلول عصبی پیش‌سیناپسی را مهار می‌کند و در مجموع انتقال سیناپسی کاهش می‌یابد.

فارماکوکینتیک اکس کاربازپین

این دارو بخوبی از طریق دستگاه گوارش جذب شده، بطور وسیعی در کبد به متابولیت اصلی خود یعنی 10و11 دی هیدرو و 10 هیدروکسی کاربامازپین که فعالیت ضد صرعی دارد، متابولیزه می شود. نیمه عمر پلاسمائی آن حدود 2 ساعت برای اکسی کاربازپین و حدود 9 ساعت برای متابولیت آنست لذا متابولیت آن فعالیت ضد صرعی بیشتری دارد. این متابولیت بطور وسیعی در بدن توزیع شده و 40% باند پروتئین دارد. این دارو عمدتاً به شکل متابولیت از طریق ادرار دفع شده و کمتر از 1% آن بدون تغییر دفع می شود. این دارو از سد جفتی گذشته و در شیر مادر نیز پخش می شود.

پیش از مصرف اکس کاربازپین

  • در صورت بارداری یا اقدام به بارداری و شیردهی پزشک خود را مطلع نمایید.
  • در صورت سابقه ی مشکلات کلیوی، کبدی، قلبی و حساسیت دارویی به پزشک خود اطلاع دهید.
  • در صورتی که سدیم خون شما کمتر از حد طبیعی می باشد، به پزشک خود اطلاع دهید .
  • از آنجا که این دارو می تواند در عملکرد داروهای دیگر در بدن اختلال ایجاد کند لازم است پیش از شروع مصرف لیستی از کلیه ی داروهای مصرفی خود در اختیار پزشک یا داروساز خود قرار دهید.

قرص

نحوه ی مصرف اکس کاربازپین

  1. دارو را دقیقاً طبق دستور پزشک مصرف کنید . مصرف این دارو باتوجه به وضعیت و نوع مشکل شما متفاوت می باشد.
  2. از آنجا که این دارو بر روی سیستم عصبی تاثیر دارد،مصرف آن باید به صورت مداوم و تحت نظر پزشک باشد.اگرچه ممکن است در چند هفته ی ابتدایی درمان احساس بهبودی در شما ایجاد نشود،با این حال درمان خودرا ادامه دهید و طبق برنامه ی منظم به پزشک خود مراجعه کنید و همچنین برای بهبود روند درمان کلیه ی مشکلات و مسائل خود را از پزشک یا داروساز خود سوال بفرمایید .
  3. قطع این دارو به صورت ناگهانی و بدون نظر پزشک ،می تواند عوارض نامناسبی از جمله بروز حمله ی تشنجی برای بیمار در برداشته باشد لذا قطع این دارو باید بصورت تدریجی و تحت نظر پزشک انجام شود.
  4. ممکن است پزشک شما درمان را با مقدار داروی کم شروع کند و پس از عادت کردن بدن،مقدار داروی شمارا افزایش دهد تا احتمال بروز عوارض ناشی از دارو کمتر شود.
  5. مقدار مصرف دارو در کودکان با توجه به شرایط، سن و وزن آنها توسط پزشک محاسبه می شود.
  6. این دارو با غذا تداخل خاصی ندارد و می توان آن را قبل یا بعد از غذا مصرف کرد.قرص را با یک لیوان آب ببلعید .
  7. در صورت فراموش کردن مصرف یک نوبت دارو بلافاصله پس از یادآوری آن را مصرف کنید مگر آنکه زمان یاد آوری به نوبت مصرف بعدی دارو نزدیک باشد.در این شرایط نوبت فراموش شده را مصرف نکنید و نوبت بعدی را در زمان خودش مصرف کنید اما به هیچ وجه مقدار مصرف دارو را دوبرابر نکنید.
  8. در صورتی که فرم خوراکی مایع برای شما تجویز گردیده است ،مقدار مصرف در هر نوبت را با سرنگ مخصوص به طور دقیق اندازه گیری نمایید و در مورد نحوه مصرف و اندازه گیری ،با داروساز خود مشورت نمایید.

مصرف اکس کاربازپین در بارداری و شیردهی

مصرف اکس کاربازپین در بارداری: مطالعت حیوانی افزایش بروز ناهنجاری های ساختاری، اختلال در رشد و کاهش وزن جنین را نشان داده است. اما در مورد بارداری های انسانی مطالعات کنترل شده ای در دسترس نمی باشد. اکس کاربازپین و متابولیت فعال آن از جفت عبور می کنند. اکس کاربازپین ساختاری شبیه به کاربامازپین دارد که این دارو به عنوان تراتوژن در انسان در نظر گرفته می شود به همین دلیل اکس کاربازپین نیز در انسان به عنوان عامل تراتوژن در نظر گرفته می شود.

مصرف اکس کاربازپین در شیردهی: اکس کاربازپین عموما در دوران شیردهی توصیه نمی شود. مصرف اکس کاربازپین در دوران شیردهی به اهمیت دارو برای مادر بستگی دارد. اکس کاربازپین در شیر مادر ترشح می شود. متابولیت فعال اکس کاربازپین نیز در شیر مادر وجود دارد.

عوارض شایع اکس کاربازپین

  • خواب آلودگی، خستگی، سرگیجه و مشکلات بینایی مانند تاری دید از عوارض این دارو می باشد لذا تا زمانی که اثر دارو از بین نرفته از رانندگی و کارهایی که نیاز به تمرکز و احتیاط دارند خودداری نمایید .
  • برای سردرد احتمالی ناشی از مصرف این دارو از داروساز خود درمورد داروی ضد درد مناسب سوال بفرمایید.
  • در صورت احساس تهوع ،اسهال ،یبوست و سوهاضمه ی ناشی از مصرف این دارو ،مصرف غذاهای سبک و ساده و پرهیز از غذاهای پرچرب و پر ادویه این مشکل را برطرف می سازد.
  • در صورت بروز علائمی همچون تغییرات شدید خلق و خو، اختلال در تمرکز یا فراموشی، احساس لرزش و سرگیجه،لکه های قرمز روی پوست ،نازک شدن تار مو،افت سدیم خون ،جوش چرکی و سایر موارد حتماً به پزشک خود مراجعه نمایید .

اکس کاربازپین

عوارض نادر اما مهم اکس کاربازپین

  • این دارو می تواند عوارض نادر اما مهمی داشته باشد که علی رغم اینکه احتمال وقوع آنها کم می باشد اما پیگیری و توجه به آنها بسیار مهم می باشد.لذا در صورت داشتن علائم سرفه همراه با گلودرد ،خشکی و التهاب چشم و بروز لکه های قرمز پوستی فوراًبه پزشک خود یا مرکز درمانی مراجعه کنید.
  • در صورت افزایش دمای بدن، خستگی شدید همراه با گیجی یا گرفتگی ماهیچه ها، لک های شدید پوستی،زخم دهانی و خونریزی یا کبودی بدون دلیل حتما به پزشک مراجعه نمایید.

توجهات پزشکی – پرستاری در حین مصرف اکس کاربازپین

  1. وضعیت ذهنی بیمار را در طول درمان با اکس کاربازپین بررسی کنید.
  2. قبل از درمان با اکس کاربازپین بینایی سنجی و معاینات پزشکی را کنترل کنید.
  3. حملات تشنج را به لحاظ مدت، شدت و نشانه های همراه مورد توجه قرار دهید.
  4. مصرف اکس کاربازپین در افراد بالای 65 سال باید با احتیاط باشد.
  5. برای کاهش نشانه های گوارشی اکس کاربازپین را با شیر یا غذا تجویز کنید.
  6. برای رفع خشکی دهان ناشی از مصرف اکس کاربازپین آدامس یا آبنبات را توصیه کنید.
  7. بیمار را در حین حرکت یاری دهید.

توصیه های دارویی اکس کاربازپین

  • با توجه به اینکه اکس کاربازپین توسط شرکت ها ی متعددی ساخته می شود، ممکن است اثر داروی تولیدی شرکت های مختلف برای بیمار متفاوت باشد و نحوه ی مصرف این دارو باتوجه به شرکت سازنده و نام برند دارو متفاوت است. به همین دلیل دارو را دقیقا طبق دستور پزشک مصرف کنید و همچنین پیش از مصرف بروشور دارویی موجود درجعبه ی دارو را به دقت مطالعه کرده و سوالات خود را از داروسازتان بپرسید.
  • بهتر است هر بار برای دریافت نسخه ی جدیدتان از تغییر برند یا شرکت تولیدکننده ی دارو خودداری کنید و در صورت لزوم به پزشک خود اطلاع دهید.
  • در ابتدای درمان با این دارو ممکن است افکار ناراحت کننده ی شما از گذشته بیشتر شوند اما نگران نباشید. باید بدانید که این افکار ناشی از مصرف این دارو و شروع اثر بخشی آن می باشند و به مرور زمان برطرف می شوند.
  • بهتر است در این موارد افکار خودرا با نزدیکان و یا مشاور و پزشک خود درمیان بگذارید و آگاهانه نسبت به برطرف کردن آنها اقدام نمایید .
  • به دلیل عوارض ناشی از این دارو برای جنین ،درصورتی که قصد بارداری یا شک به بارداری دارید حتما پزشک خود را جهت تغییر دارو مطلع سازید و در زمان مصرف این دارو از روش مناسب جهت پیشگیری از بارداری استفاده نمایید.
  • در ابتدای شروع درمان بیماری صرع با اکس کاربازپین ممکن است تعداد یا نوع حملات تشنج کمی تغییر کند اما نگران نباشید زیرا به مرور این مشکل برطرف می شود.لذا احتیاطات لازم را رعایت کنید و با پزشک خود در تماس باشید.
  • مصرف الکل در مدت درمان با این دارو می تواند احتمال بروز عوارض ناشی از این دارو را افزایش دهد.
  • رانندگی برای بیماران مبتلا به صرع مناسب نمی باشد اما در صورتی که در مدت یک سال تشنجی رخ نداده باشد، می توان با نظر پزشک و با احتیاط مجددا شروع به رانندگی نمود. با این حال در صورتی که رانندگی می کنید باید حواستان به زمان مصرف داروها و خواب آلودگی ناشی از آنها باشد.

نحوه نگه‌داری داروی اکس کاربازپین

  • دارو را از دسترس کودکان دور نگه دارید.
  • دارو را در جایی خشک و خنک و به دور از گرما و تابش نور مستقیم نگه دارید.

بیشتر بخوانید:

بیماری صرع‌ چیست و چگونه آن را درمان کنیم؟

داروی ضد تشنج : لیست کامل داروهای درمان صرع (تشنج)

اطلاعات دارویی کامل داروی ضد صرع روفینامید

کمک به بیماران در هنگام تشنج ناشی از صرع

separator line


این مطلب چقدر مفید بود ؟
(1 امتیاز , میانگین: 5.0 از 5)  

دیدگاه ها

شما هم می توانید نظرات خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید
hits

آخرین مطالب دلگرم