همه چیز در مورد داروی ضد قارچ ایتراکونازول

۳,۵۴۱
۱
۰
جمعه, ۳۱ خرداد ۱۳۹۸ ۱۲:۱۹


ایتراکونازول چیست؟


ایتراکونازول (Itraconazole) یک تریازول ضد قارچ است که به صورت خوراکی جهت درمان کاندیدیاز اروفارنژیال و ولووواژینال وپیتیریازیس، درماتوفیت پاسخ نداده به درمان موضعی، آنکومایکوزیس و عفونت های سیستمیک مثل آسپرژیلوس، بلاستومایکوزیس، کریپتوکوکسوزیس، کوکسیدیومایکوزیس، کاندیدیازیس، کروموبلاستومایکوزیس، هیستوپلاسموزیس کاربرد دارد. همچنین به عنوان پروفیلاکسی عفونت های قارچی در بیماران دچار نقص ایمنی به کار می رود.
نام های تجاری: Onmel - Sporanox

موارد مصرف ایتراکونازول

  1. درمان بلاستومیکوز (ریوی و خارج ریوی)، هیستوپلاسموز (ازجمله بیماری مزمن حفره دار ریوی، و هیستوپلاسموز منتشر غیرمننژی).
  2. آسپیرژیلوس (ریوی و خارج ریوی) در بیماران بی تحمل یا مقاوم به درمان با آمفوتریسین B.
  3. درمان میکوز پوستی (درماتوفیتوزها، پیتریازیس ورسیکالر، سبو پسوریازیس، کاندیدیاز (مهبلی، دهانی یا جلدی - مخاطی مزمن)، اونیکومیکوز، میکوز سیستمیک (کاندیدیاز، عفونتهای کریپتوکوکی (مننژیت منتشر)، میکوزهای زیرجلدی (اسپوروتریکوز، کرومومیکوز)، لیشمانیاز جلدی، کراتیت قارچی؛ آلترناریوز وزیگومیکوز.
  4. کاندیدیاز حلقی - دهانی.
  5. کاندیدیاز مری.
  6. انیکومایکوزیس

دارو

مکانیسم اثر ایتراکونازول


مهار سنتز وابسته به سیتوکروم P450 ارگوسترول، که به نوبه خود موجب مهار تشکیل غشاء سلولی می گردد.

فارماکوکینتیک ایتراکونازول

ایترکونازول از مسیر گوارشی بعد از تجویز خوراکی جذب می شود چه به صورت کپسول حاوی دراژه ایتراکونازول مصرف شود و چه به صورت مایع خوراکی با فرمول hydroxypropyl-B-cyclodextrin . میزان جذب از فرمول کپسولی در محیط اسیدی معده افزایش می یابد و هنگام مصرف دارو با غذا حداکثر است ولی میزان جذب از فرمول مایع خوراکی به محیط اسیدی بستگی ندارد و حداکثر جذب در حالت ناشتا وجود دارد.

اوج غلظت پلاسمایی بین 5/1 تا 5 ساعت بعد از دوز تجویزی به هر فرم ایجاد می شود و متعاقب تجویز روزانه حالت پایدار طی 15 روز به وجود می آید. متعاقب تجویز روزانه mg200، اوج غلظت پلاسمایی در حالت پایدار حدود 2 میکروگرم در میلی لیتر می باشد.با دوزهای 100 تا 400 mg میزان زیست دستیابی افزایش می یابد به طوری که مطرح کننده متابولیسم اشباع پذیر دارو است.

ایتراکونازول به شدت به پروتئین متصل می شود و تنها 2/0 % به صورت داروی آزاد در گردش می باشد و به صورت وسیع توزیع می گردد ولی تنها مقادیر کمی از آن به درون مایع مغزی نخاعی توزیع می گردد. غلظت های درمانی ایتراکونازول در پوست و غشاهای موکوسی به صورت 1 تا 4 هفته بعد از توقف مصرف دارو باقی می ماند. مقادیر کمی از آن در شیر مادر توزیع می شوند. ایتراکونازول عمدتاً در کبد توسط سیتوکروم p-450 و ایزوآنزیم CYP3A4 متابولیزه می شود.

متابولیت عمده آن یعنی هیدروکسی ایتراکونازول دارای فعالیت ضد قارچی می باشد که از این نظر با ایتراکونازول قابل مقایسه می باشد. ایتراکونازول همچنین به فرم متابولیت های غیر فعال در صفرا و ادرار دفع می شوند. 3 تا 18% آن به صورت داروی تغییر نکرده در مدفوع خارج می گردد. ایتراکونازول از طریق دیالیز برداشت نمی گردد. نیمه عمر حذف آن متعاقب دوز منفرد 100 میلی گرمی حدود 20 ساعت می باشد و در موارد تجویز ادامه یافته نیمه عمر 30 تا 40 ساعت می باشد.

ایتراکونازول

مصرف ایتراکونازول در بارداری و شیردهی

مطالعات کافی و کنترل شده ای در رابطه با مصرف ایتراکونازول در دوران بارداری در انسان وجود ندارد و استفاده از این دارو تنها زمانی در دوران بارداری مجاز است که منافع ناشی از مصرف این دارو از خطرات احتمالی آن بر روی جنین بیشتر باشد. 2 بدلیل ترشح این دارو در شیر مادر ، مصرف این دارو در دوران شیردهی ممنوع است.

موارد و مقدار مصرف ایتراکونازول

الف) درمان بلاستومیکوز (ریوی و خارج ریوی)، هیستوپلاسموز (ازجمله بیماری مزمن حفره دار ریوی، و هیستوپلاسموز منتشر غیرمننژی).

بزرگسالان: مقدار mg/day 200 مصرف می شود. در صورت عدم بهبود یا پیشرفت بیماری قارچی مقدار مصرف هر بار 100 میلی گرم اضافه می شود تا حداکثر به mg/day 400 برسد. مقادیر بیش از mg/day 200 در دو مقدار منقسم مصرف می شود.

ب) آسپیرژیلوس (ریوی و خارج ریوی) در بیماران بی تحمل یا مقاوم به درمان با آمفوتریسین B.

بزرگسالان: مقدار mg/day 400-200 مصرف می شود.

پ) درمان میکوز پوستی (درماتوفیتوزها، پیتریازیس ورسیکالر، سبو پسوریازیس، کاندیدیاز (مهبلی، دهانی یا جلدی - مخاطی مزمن)، اونیکومیکوز، میکوز سیستمیک (کاندیدیاز، عفونتهای کریپتوکوکی (مننژیت منتشر)، میکوزهای زیرجلدی (اسپوروتریکوز، کرومومیکوز)، لیشمانیاز جلدی، کراتیت قارچی؛ آلترناریوز وزیگومیکوز.

بزرگسالان: مقدار mg/day 400-50 مصرف می شود. طول مدت درمان از یک روز تا بیش از شش ماه، متغیر است، و به حالت بیماری و پاسخ قارچ به درمان بستگی دارد.

توجه: در صورت بروز نشانه ها و علائم بالینی نشان دهنده بیماری کبدی که ممکن است ناشی از ایتراکونازول باشد، باید مصرف دارو قطع شود.

ت) کاندیدیاز حلقی - دهانی.

200 میلی گرم (20 میلی لیتر) از محلول خوراکی روزانه برای یک الی دو هفته مصرف می شود.

ث) کاندیدیاز مری.

100 میلی گرم (10 میلی لیتر) از محلول خوراکی برای حداقل 3 هفته مصرف می شود. بهتر است تا 2 هفته بعد از بهبود علائم ادامه یابد.

ج) انیکومایکوزیس

بزرگسالان : برای درگیری ناخنهای پا با یا بدون درگیری ناخنهای دست: 200 میلی گرم خوراکی روزانه برای 12 هفته. در صورت درگیری ناخنهای دست به تنهایی 200 میلی گرم دو بار در روز برای یک هفته مصرف می شود. سپس 3 هفته مصرف نشده و مجدداً برای یک دوره یک هفته ای دیگر با همان دوز قبلی به کار می رود.

داروی ضد قارچ

عوارض جانبی ایتراکونازول

  • اعصاب مرکزی: سردرد، سرگیجه، خواب آلودگی، اضطراب، ضعف، افسردگی، تب، درد، بی حالی.
  • قلبی ـ عروقی: زیادی فشار خون ، ادم، نارسایی قلبی، افت فشار وضعیتی.
  • پوست: بثورات پوستی، خارش.
  • دستگاه گوارش: تهوع، استفراغ، اسهال، درد شکم، بی اشتهایی.
  • ادراری ـ تناسلی: آلبومینوری، سیستیت، ناتوانی جنسی، عفونت مجاری ادراری.
  • کبد: اختلال کار کبد.
  • پوست: بثورات پوستی، خارش.
  • سایر عوارض: ادم، خستگی، تب، کسالت، کاهش میل جنسی، کمی پتاسیم خون، ناتوانی جنسی در مردان ، افزایش تری گلیسرید خون، آمبولی ریوی، عفونتهای فوقانی تنفسی، میالژی، واکنشهای حساسیتی.

تداخل دارویی ایتراکونازول

  • ایتراکونازول می تواند غلظت پلاسمایی آنتی هیستامینهایی را که خواب آور نیستند (آستمیزول و ترفنادین) افزایش دهد و به بروز آریتمی‌های قلبی خطرناک و مرگ منجر شود. از مصرف همزمان آنها باید خودداری شود.
  • ایتراکونازول ممکن است غلظت پلاسمایی سیکلوسپورین و تاکرولیموس را افزایش دهد. در صورت مصرف بیش از mg/day 100 ایتراکونازول مقدار مصرف سیکلوسپورین حدود 50 درصد کاهش یابد و غلظت سیکلوسپورین پیگیری شود.
  • ایتراکونازول ممکن است غلظت دیگوکسین را نیز افزایش دهد. غلظت دیگوکسین پیگیری شود.
  • در صورت مصرف همزمان ممکن است اثر ضدانعقادی وارفارین افزایش یابد. نیمه عمر پروترومبین پیگیری شود.
  • ایزونیازید، فنی توئین، و ریفامپین ممکن است غلظت پلاسمایی ایتراکونازول را کاهش دهند. ایتراکونازول ممکن است متابولیسم فنی توئین را تغییر دهد. غلظت فنی توئین پیگیری شود.
  • ایتراکونازول باعث افزایش سطح خونی بنزودیازپینها و افزایش اثرات خواب آور و سداتیو آنها می‌ شود.
  • مصرف همزمان با میدازولام و تریازولام توصیه نمی‌ شود.
  • مصرف همزمان با مهارکننده های کانال کلسیم باعث ادم می‌ شود. دوز را تنظیم کنید.
  • با مهار آنزیم 3A4 CYP باعث مهار متابول یسم دوفیتلید، پیموزید و کینیدین شده و ریسک عوارض قلبی - عروقی مانند آریتمیهای موج چرخشی، افزایش فاصله QT، تاکیکاردی بطنی، ایست قلبی و مرگ ناگهانی را افزایش می دهد. همزمان با هم استفاده نکنید.
  • مصرف همزمان با آلکالوئیدهای ارگوت (دی هیدروارگوتامین، ارگومترین، ارگوتامین، متیل ارگونوین) باعث ایجاد ارگوتیسم، وازواسپاسم و ایسکمی مغزی یا اندامهای تحتانی می شود. همزمان با هم به کار نروند.
  • آنتاگونیستهای گیرنده H2 و مهارکننده های پمپ پروتون با کاهش اسیدیته معده باعث کاهش جذب این دارو می شوند. با فاصله یک ساعت قبل یا 2 ساعت بعد از هم مصرف شوند.
  • باعث افزایش سطح مهارکننده های HMG-CoA و عوارض جانبی ناشی از آنها می‌ شود. همزمان با لوواستاتین و سیمواستاتین به کار نرود. در صورت مصرف با سایر داروهای این گروه دوز مهارکننده HMG-CoA کاهش یابد.
  • مصرف همزمان ایندیناویر و ریتوناویر باعث تغییرات سطح هر دو دارو می‌ شود.
  • نویراپین باعث کاهش سطح ایتراکونازول می‌ شود. مصرف همزمان توصیه نمی‌ شود.
  • آب گریپ فروت و پرتقال باعث کاهش سطح این دارو و اثرات ناشی از آن می‌ شوند.
  • نوشیدنی‌های حاوی کولا باعث افزایش سطوح دارو و عوارض آن می‌ شود. لذا بهتر است دارو همراه آب مصرف شود.

قرص

اثر ایتراکونازول بر آزمایشهای تشخیصی


دارو باعث افزایش آلکالن فسفاتاز، ALT، AST، بیلیروبین و GGT می‌ شود. سطوح پتاسیم ممکن است کاهش یابد.

موارد منع مصرف ایتراکونازول

حساسیت به دارو و یا دیگر اجزاء فرمولاسیون یا هر کدام از آزولها، تجویز همزمان با آلکالوئیدهای ارگوت ، سیزاپراید، دوفتیلید، لووستاتین، میدازولام، پیموزید، کینیدین، سیمواستاتین یا تریازولام.

درمان انیکومایکوزیس در بیماران با شواهد اختلال عملکرد بطن چپ، نارسایی قلبی یا سابقه نارسایی قلبی.

موارد احتیاط در هنگام مصرف ایتراکونازول

در صورت بروز علائم نارسایی قلب و نوروپاتی مصرف دارو را قطع کنید. در بیماران سیستیک فیبروزیس تفاوتهای فارماکولوژیکی زیادی به دنبال تجویز محلول دارو وجود دارد، لذا در صورت عدم پاسخ مناسب به دنبال درمان، از درمانهای دیگر استفاده کنید.

موارد شدید و به ندرت کشنده سمیت کبدی (هپاتیت، کلستاتیت، هپاتیت فولمینانت) به دنبال مصرف آزولها گزارش شده است. در بیماران با سابقه بیماری کبدی با احتیاط مصرف شده، حین درمان بیمار به دقت مانیتور شده و دوز دارو تنظیم شود. در بیماران با بیماری فعال کبدی، سطح بالای آنزیمهای کبدی یا سابقه قبلی واکنش هپاتوتوکسیک به سایر داروها مصرف نشود.

احتمال تداخل دارویی با مصرف دارو زیاد است. مواردی از عوارض قلبی شدید، تاکی کاردی بطنی و torsade de pointes به خاطر مصرف همزمان سیزاپراید، پیموزید، کینیدین، دوفتیلید، یا ایتراکونازول گزارش شده است. همزمان با هم تجویز نکنید.
محلولهای خوراکی و کپسول این دارو را به خاطر تفاوت فراهمی زیستی به جای هم مصرف نکنید.

کپسول

ملاحظات اختصاصی در رابطه با ایتراکونازول

در موارد خطرناک، مقدار توصیه شده سرشار mg 200 سه بار در روز ( mg/day 600) برای سه روز اول است. درمان حداقل به مدت سه ماه ادامه می‌ یابد تا معیارهای بالینی و آزمونهای آزمایشگاهی فرونشستن عفونت قارچی فعال را نشان دهند. دوره ناکافی درمان ممکن است به عود عفونت فعال منجر شود.

قبل از شروع درمان برای شناسایی ارگانیسم عامل عفونت، برای کشتهای قارچی و سایر آزمونهای آزمایشگاهی مربوطه (Wetmount، هیستوپاتولوژی، سرولوژی) نمونه گیری شود. می‌ توان قبل از حصول نتایج کشت و سایر آزمونهای آزمایشگاهی درمان را شروع کرد. بعد از در یافت نتایج، درمان برحسب آن تنظیم می‌شود.

دوره بالینی هیستوپلاسموز در بیماران مبتلا به عفونت HIV شدیدتر است و معمولاً برا ی جلوگیری از عود بیماری درمان نگهدارنده ضروری است. از آنجا که کمی اسید معده در بیماران مبتلا به HIV بروز کرده است ، ممکن است جذب ایتراکونازول کاهش یابد.

  • در بیماران دارای سابقه اختلال کار کبد آزمونها ی آنزیم کبدی انجام شوند.
  • در بیماران با کلیرانس کراتینین کمتر از ml/min 30 دارو را تجویز نکنید.
  • قبل از شروع درمان انیکومایکوزیس حتماً نمونه از ناخن برای آزمایشگاه ارسال شود.

توجهات پزشکی – پرستاری هنگام مصرف ایتراکونازول

  • قبل از شروع درمان و سپس در فواصل منظم عملکرد کبد را بررسی نمایید.
  • در بیمارانی که به طور همزمان از دیگوکسین استفاده می نمایند ، بیمار را از نظر مسمومیت با دیگوکسین به دقت تحت نظر بگیرید.
  • در صورت تجویز همزمان این دارو با وارفارین ، تست های انعقادی بیمار را به دقت کنترل نمائید.

توجهات بیمار- خانواده هنگام مصرف ایتراکونازول

  • دارو را همراه با یکی از وعده های اصلی غذا مصرف نمایید.
  • در صورت بروز بی اشتهایی ، تهوع ، استفراغ ، ضعف ، خستگی ، ادرار تیره رنگ و یا مدفوع بی رنگ به پزشک مراجعه نمایید.
  • اگر از قرص های ضد بارداری خوراکی به عنوان جلوگیری از حاملگی استفاده می کنید،در طی درمان با این دارو بهتر است ، از روش دیگری هم استفاده کنید.

شرایط نگهداری دارو

دارو در درجه حرارت 15 تا 30 درجه سانتی گراد نگهداری نمایید.

separator line

بیشتر بخوانید:

با داروی ضد قارچ وریکونازول آشنا شوید

موارد مصرف قرص فلوکونازول یا دیفلوکان و عوارض جانبی این دارو

همه چیز در مورد داروی نیستاتین NYSTATIN

separator line


این مطلب چقدر مفید بود ؟
(1 امتیاز , میانگین: 5.0 از 5)  
  • برچسب ها:
  • ایتراکونازول
  • موارد مصرف ایتراکونازول
  • مکانیسم اثر ایتراکونازول
  • مصرف ایتراکونازول در بارداری و شیردهی
  • عوارض جانبی ایتراکونازول
  • تداخل دارویی ایتراکونازول

دیدگاه ها

شما هم می توانید نظرات خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید
hits

آخرین مطالب دلگرم

StatCounter