آشنایی با اختلال هایپروزمی و علل و درمان آن

۲,۵۶۶
۶
۰
شنبه, ۱۸ خرداد ۱۳۹۸ ۰۹:۵۳
اختلال هایپروزمی شرایطی است که در آن فرد حساسیت بویایی شدیدی را تجربه می کند. هر چیز بوداری که برای افرادی با حس بویایی معمولی می تواند خوشبو و لذت بخش باشد برای این افراد بویی زننده و آزار دهنده دارد. در ادامه با این اختلال و تجربه افراد مبتلا به آن آشنا می شوید.
آشنایی با اختلال هایپروزمی و علل و درمان آن

هایپروزمی، وقتی حس بویایی آزاردهنده می شود

افراد مبتلا به اختلال هایپروزمی ممکن است با ورود هر کسی با رد عطری غلیظ به مکانی کوچک با فضای بسته مثل آسانسور بلافاصله گلویشان بگیرد. یکی از مبتلایان به این اختلال این تجربه را این طور بیان می کند: با اینکه از آن فرد فاصله گرفتم احساس می کردم همین الان یه لقمه گرده گل قورت دادم. سرم تیر می کشید و موجی از حالت تهوع به سمتم سرازیر بود و تمام این ها ده دقیقه طول کشید.

او می گوید: "تمام چیزی که می دانم این است که سینماهای شلوغ را ترک کرده ام، از کنار میزهای میان وعده ها جا به جا شده ام و از تاکسی هایی که خوشبو کننده دارند در رفته ام و همه این کارها را برای کمی تنفس هوای تازه انجام داده ام".

من نمی توانم از کنار قفسه مواد لباسشویی در سوپرمارکت بگذرم مگر اینکه نفسم را حبس کنم یا یک دستمال جلوی بینی ام نگه دارم. وقتی به مسافرت می روم یا از وسایل نقلیه عمومی استفاده می کنم دعا می کنم مسافر بغل دستم قبل از سوار شدن بوی کرم یا دئودورانت ندهد.

افرادی با حس بویایی خیلی حساس محرک های متفاوتی دارند؛ بعضی ها نسبت به بوی غذاها حس بدی پیدا می کنند؛ برای بعضی ها بوی گازولین حساسیت آور است. برای من، بوی دود سیگار جدید حساسیت زا بود. هر چه افراد نسبت به اینکه چقدر بو به اطرافشان پراکنده می کنند بویایی ضعیف تری پیدا می کنند، افرادی مثل من بیشتر اذیت می شوند. دستورالعمل روی شیشه های گران کریستال عطرها به مردم هشدار می دهد به جای خالی کردن عطر روی خودشان ضربه ای آهسته به قسمت اسپری آن وارد کنند.

بیشتر بخوانید: بوی سیگار را در خانه از بین ببرید

بعضی از دکترها معتقدند این سندرم به هورمون ها مربوط است. من این را حس کرده ام؛ با اینکه هیچ وقت بوی عطر را دوست نداشتم وقتی پسرم را باردار شدم حساسیت بویایی شدید مرا خسته کرد. در دوران بارداری موهایم را کوتاه نمی کردم چون وارد شدن به آرایشگاه به معنی مواجه شدن با رگبار بوی موس ها، ژل ها و اسپری موها بود.

هایپروزمی چیست؟

هایپروزمی شرایطی است که در آن فرد مبتلا حس بویایی قوی تری نسبت به افراد دیگر دارد و به خصوص به بوهای تند و زننده حساسیت بیشتری نشان می دهند. این عارضه با آنوسمی، فقدان نسبی یا کلی حس بویایی و هایپوسمیا، کاهش حس بویایی در ارتباط است اما هایپروزمی کمتر معمول است. هایپروزمی گاهی اوقات به دلیل بارداری یا استفاده از داروهایی خاص به طور موقت اتفاق می افتد.

علت بروز اختلال هایپروزمی

به احتمال زیاد یک دلیل ژنتیکی وجود دارد که باعث می شود بعضی از افراد حساسیت بویایی بیشتری نسبت به بقیه داشته باشند. با این حال، به تحقیقات بیشتری برای کشف این علت احتمالی ژنتیکی و یافتن درمان های احتمالی نیاز است. هایپروزمی معمولا در کنار شرایطی دیگر فرد را دچار می کند. برخی از این شرایط می تواند به تغییراتی در سیستم بویایی منجر شود. بعضی از دلایل بروز هایپروزمی شامل موارد زیر می شود:

اختلال خود ایمنی و هایپروزمی

هایپروزمی نشانه بعضی از اختلالات خودایمنی است. این اختلال می تواند به دلیل کارکرد نادرست کلیه ها اتفاق بیافتد و منجر به بیماری آدیسون و اختلال غده فوق کلیوی شود.

بیماری لوپوس منتشر و هایپروزمی

بیماری لوپوس منتشر هم حس بویایی را به دلیل اثری که بر سیستم اعصاب دارد تحت تاثیر قرار می دهد.

بیشتر بخوانید: همه ی آنچه که باید درباره ی بیماری لوپوس بدانیم

بیماری لایم و ارتباط آن با هایپروزمی

بعضی از مطالعات نشان می دهد 50 درصد افراد مبتلا به این بیماری دچار هایپروزمی می شوند. ارتباط بیماری لایم و هایپروزمی هم می تواند به دلیل تاثیرگذاری لایم بر سیستم اعصاب و در نتیجه تغییر در حس بویایی باشد.
بیماری های دیگر که سیستم اعصاب را درگیر و در نتیجه منجر به هایپروزمی می شوند عبارتند از

  • پارکینسون
  • صرع
  • آلزایمر
  • ام اس
  • پولیپ ها یا تومورهای درون بینی یا جمجمه

داروهای تجویزی برای هایپروزمی

بسیاری از دارو های هایپروزمی می تواند حس بویایی را تحت تاثیر قرار دهد. بیشتر این داروها حس بویایی را کاهش می دهد یا غیر فعال می کند اما گاهی اوقات یک داروی تجویز شده ممکن است بعضی بوها را برای این بیماران قوی تر کند. کسانی که بعد از شروع مصرف یک داروی جدید این تغییر را در حس بویایی خود تجربه می کنند باید با دکترشان مشورت کنند.

دیابت و هایپروزمی

در مواردی نادر، دیابت نوع 1 می تواند دلیل هایپروزمی باشد که معمولا وقتی پیش می آید که دیابت نوع 1 هنوز درمان یا به خوبی کنترل نشده باشد.

کمبودهای تغذیه ای و هایپروزمی

بعضی از کمبودهای تغذیه ای شامل کمبود ویتامین B12 می تواند روی حس بویایی اثر بگذارد. کمبود ویتامین B12 می تواند به سیستم اعصاب آسیب جدی بزند.

درمان هایپروزمی

بهترین راه حل، دوری از بوهایی است که حساسیت شما را تشدید می کند. ممکن است جویدن آدامس نعنایی یا مکیدن آبنبات نعنایی تا زمانی که از بوی زننده فاصله بگیرید کمک کننده باشد. پزشکان ممکن است داروهایی برای درمان شرایط اساسی که منجر به هایپروزمی می شوند تجویز کنند. مثلا افرادی که میگرن را تجربه می کنند ممکن است متوجه شوند مصرف داروهای ضد میگرن به درمان هایپروزمی آنها هم کمک کند.

افرادی که هایپروزمی را به علت اختلالات عصبی تجربه می کنند ممکن است با مصرف داروهای مخصوص بیماریشان از هایپروزمی هم رها شوند. از طرف دیگر اگر هایپروزمی را به عنوان یکی از عوارض جانبی دارویی خاص تجربه می کنید ممکن است پزشکتان داروهایتان را عوض کند. در بعضی موارد، برای برداشتن غده های درون جمجمه یا بینی که منجر به هایپروزمی شده اند جراحی لازم است.

کسی با حس بویایی خیلی قوی باید چه کار کند؟

من با مردم صحبت می کنم؛ با لحنی ملایم به تمام غریبه ها اطلاع می دهم (با استفاده از دستمال جلوی دهانم و با حرص جویدن آدامسم) که آنها بو می دهند. خب، گاهی اوقات بسته به اینکه چقدر حالت تهوع داشته باشم یا چقدر شدیدا احتیاج داشته باشم که از من دور شوند از کلماتی مهربانانه تر استفاده می کنم.

پس بیایید افرادی را که بیش از حد بو می دهند روشن کنیم. به نظر می رسد اکثریت قریب به اتفاق افرادی با بویایی ضعیف از اینکه متوجه شوند بوی آنها زننده است سپاسگزار هستند و وقتی از آنها می خواهم صندلیشان را عوض کنند موافقت می کنند.

به طور کلی تشخیص هایپروزمی و درمان آن به علت بیماری اساسی که هایپروزمی می تواند یکی از عوارض جانبی آن باشد آسان نیست. وقتی پزشکی شرایط اصلی را تشخیص دهد می تواند با موفقیت به افراد دچار هایپروزمی کمک کند و آنها را از حس بویایی بیش از حد معمول رها کنند.

بیشتر بخوانید:

در مورد تغییرات حس بویایی در بارداری چه میدانید؟

علت از دست دادن حس بویایی (آنوسمی)+درمان

آلرژی بینی چیست ؟ علائم و درمان آلرژی بینی کدامند ؟


این مطلب چقدر مفید بود ؟
(6 امتیاز , میانگین: 4.0 از 5)  
  • برچسب ها:
  • اختلال هایپروزمی
  • درمان هایپروزمی
  • حساسیت بویایی شدید
  • داروهای هایپروزمی
  • اختلال سیستم بویایی

دیدگاه ها

شما هم می توانید نظرات خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید
hits

آخرین مطالب دلگرم

StatCounter