دلگرم
امروز: دوشنبه, ۲۴ خرداد ۱۴۰۰ برابر با ۰۳ ذو القعدة ۱۴۴۲ قمری و ۱۴ ژوئن ۲۰۲۱ میلادی
علائم و درمان بیماری «اسکلرودرمی» بیماری پیشرونده روماتیسمی
5
زمان مطالعه: 8 دقیقه
اسکلرودرمي؛ انواع، علايم و تشخيص:بیماری «اسکلرودرمی» (Scleroderma) نوعی بیماری نادر و پیشرونده روماتیسمی است که پوست بیماران ضخیم، سفت و خشک شده و گاه در انتهاهای اندامها زخم ایجاد می‌شود.

اسکلرودرمی؛ انواع، علايم و تشخيص

بیماری «اسکلرودرمی» (Scleroderma) نوعی بیماری نادر و پیشرونده روماتیسمی است که پوست بیماران ضخیم، سفت و خشک شده و گاه در انتهاهای اندامها زخم ایجاد می‌شود. تجمع کلاژن وسایر فیبرها در این بیماری پوست صورت و اندامها، مفاصل دست و پا، ریه، کلیه و دستگاه گوارش به خصوص مری را گرفتار و فرد را ناتوان می‌کند. این بیماری می‌تواند به صورت موضعی (Limited) یا عمومی (Systemic scleroderma) بروز کند.با دلگرم همراه باشید.

اسکلرودرمي؛ انواع، علايم و تشخيص

اسکلرودرمي چيست؟

اسکلرودرمي بيماري اي مي باشد که با سفتي پوست احشا مشخص مي شود.

اسکلرودرمي به دو شکل ديده مي شود:

سيستميک اسکلرودرمي (Scleroderma Systemic)؛ که يک بيماري سيستميک و در برگيرنده ي تمام بدن است و لوکال اسکلرودرمي (local scleroderma) که به شکل موضعي تظاهر مي يابد.

اسکلرودرمی

---------------------------------------------------------------------------

اسکلرودرمي موضعي خود به دو دسته تقسيم مي شود:

نوع مورفه آ

در اين بيماري پلاک هاي سفت شده روي پوست قسمت هاي مختلف بدن ايجاد مي شود. اين ضايعات با حدود مشخص و در قسمت هاي مختلف مي تواند وجود داشته باشد.

نوع لينه آ

اين فرم خطي به صورت سفتي پوست مشخص مي شود و يک حالت و فرم پيشرفته اي دارد. اين حالت گاهي نمايي را ايجاد مي کند که به آن در اصطلاح " زخم شمشيري " مي گويند. اگر اين سفتي پوست روي ناحيه صورت باشد، يک طرف صورت را کاملاً سفت مي کند. خوشبختانه در اين دو نوع بيماري (مورفه آ و لينه آ)، احشاي داخلي بدن درگير نمي شوند و فقط ضايعات و تظاهرات، روي قسمت پوست مي باشند.

اسکلرودرمي سيستميک

متاسفانه اين نوع از بيماري مشکل بيشتري براي فرد ايجاد مي کند؛ چرا که در برگيرنده ي تمام بدن مي باشد.

---------------------------------------------------------------------------

اسکلرودرمي سيستميک نيز به دو قسمت تقسيم بندي مي شود:

نوع محدود

در نوع محدود که باعث سفتي پوست مي شود، از ناحيه آرنج ها به پايين و از زانو ها به پايين درگير مي شوند، که به همراه اين قسمت ها، ناحيه ي سر و گردن نيز مبتلا مي شوند.

اسکلرودرمی

نوع منتشر

در اين نوع، پوست قسمت تنه و قسمت ابتدايي اندام ها درگير مي شود و سفتي پوست در اين افراد به صورت کلي تري وجود دارد.البته اين دو نوع بيماري مي توانند احشاي داخلي بدن را هم درگير کنند. بيشترين اندام ها و احشاي داخلي که درگير مي شوند؛ ابتدا سيستم گوارشي مي باشد و از اندام هاي گوارشي؛ مري اولين و بيشترين جايي است که ضايعه را نشان مي دهد به طوري که بيمار احساس مي کند غذا توي گلويش گير کرده و اين افراد موقع بلع غذا دچار مشکل مي شوند. هم چنين ممکن است سوزش سر دل هم داشته باشند و به خاطر برگشت اسيد معده، احساس پُري و نفخ در شکم کنند.

به علت آن که ممکن است سفتي جدار روده ها ايجاد شود و رسوب بافت کلاژن در عضلات صاف احشاي داخلي اتفاق افتد، بيمار با علائم سوء هاضمه و سوء جذب و حالت يبوست و انسداد کاذب روده مراجعه مي کند. درد شکم، نفخ و يبوست، مي تواند بيشترين علائم گوارشي باشد.

البته به غير از دستگاه گوارش، قسمت هاي ديگري مانند قلب هم درگير مي شوند. اين بيماري مي تواند در دريچه هاي قلبي ايجاد اشکال کند و به طور مثال عضلات جدار قلب حالت فيبروز و سفتي پيدا کنند و متعاقب آن، بيمار مشکل قلبي پيدا کرده و يا ضربان قلبش نامنظم شود و از طرفي چون راه هاي هدايتي قلب درگير مي شود، ممکن است در اطراف قلب نيز مايع جمع شود.ممکن است در ريه اين افراد نيز مشکل پيدا شده و باعث تنگي نفس شود. به خصوص در نوع منتشر آن که به شکل اسکلرودرمي پيشرفته تر نيز مي باشد، درگيري ريه بيشتر ديده مي شود.

در اين بيماران تنگي نفس و سرفه هاي خشک مي تواند نشانه ي درگيري ريه باشد و تشخيص اوليه اين ناراحتي در اين گونه افراد خيلي مهم است، زيرا درگيري ريه مي تواند باعث بالا رفتن فشار داخل شريان ريه و عوارض ناشي از پيامد آن شود.عضو ديگري که در اين بيماري مي تواند درگير شود، کليه ها مي باشند که در فرم منتشر بيشتر ديده مي شوند. ممکن است اين افراد داراي فشار خون بالا (تنها علامت درگيري کليه ها) باشند، که توصيه مي شود فشار خون آن ها در هر بار چک شود.ممکن است دچار تغيير رنگ ادرار شوند و از نظر آزمايشگاهي نيز مشکلاتي در آن ها ديده شود. گاهي اوقات درگيري عضلات هم ديده مي شود. درگيري مفاصل در اين افراد مي تواند به صورت درد، تورم مفاصل و محدوديت حرکتي مفصل باشد.

چيزي که بيش از ديگر علائم سبب آزار بيمار مي شود؛ حالت رنگ پريدگي و کبودي پوست مي باشد که بلافاصله بعد از سرما اتفاق مي افتد، که به اين حالت " فنومن رينود " گفته مي شود و در اين حالت چون خون رساني در انتهاي اندام هاي اين افراد خوب نيست، ممکن است زخم ايجاد شود. اين زخم ها دير خوب مي شوند و گاهي اوقات ممکن است زخم هاي شان شديد شود و مقداري از انتهاي انگشتان و اندام ها تخريب شده و از بين بروند.

---------------------------------------------------------------------------

علائم اين بيماري کدام است؟

علائم اين بيماري بيشتر به صورت جلدي مي باشد که باعث ايجاد زخم هاي پوستي و سفتي پوست مي شود. اين سفتي به تدريج پيشرفت کرده و سپس تغيير رنگ يافته که به صورت تيره شدن رنگ پوست تظاهر مي يابد. در اين حالت عروق ريز برجسته اي در زير پوست ايجاد مي شوند که به آن در اصطلاح " تلانژکتازي پوستي " گفته مي شود.

به تدريج نماي پوست اين افراد به صورت کشيده و سفت مي شود که در صورت، نماي خاصي پيدا مي کند؛ چين هاي عمودي دور لب افزايش مي يابد و باز شدن دهان دچار مشکل مي شود و به همين خاطر، بهداشت دهان و دندان نيز دچار اشکال مي شود. به غير از اين ها علائم پوستي، گوارشي، کليوي، ريوي، قلبي، علائم مفصلي و عضلاني نيز ايجاد مي شود که توضيحات آن قبلا داده شد.

---------------------------------------------------------------------------

راه های تشخیص اسکلرودرمی

پزشک در ابتدا معاینه بدنی انجام می دهد. فشار خون نیز سنجش می شود.

اسکلرودرمی

دیگر آزمایشات شامل موارد زیر است:

  • عکسبرداری از قفسه سینه
  • سی تی اسکن ریه
  • اکوکاردیوگرافی
  • آزمایش ادرار
  • بررسی عملکرد ریه ها و دستگاه گوارش
  • نمونه برداری از پوست

---------------------------------------------------------------------------

درمان اسکلرودرمی

پزشک متخصص، داروها و درمان هایی را برای کنترل علائم و پیشگیری از عوارض تجویز می کند.

داروهای مورد استفاده عبارتند از:

  • داروهای ضد التهاب قوی به نام کورتیکواستروئید
  • داروهای سرکوب گر سیستم ایمنی مانند متوتروکسات
  • داروهای ضد التهابی غیراستروئیدی
  • دارو برای سوزش سردل یا مشکلات بلع غذا
  • داروهای کنترل فشار خون و یا مشکلات کلیوی

سایر روش های درمانی عبارتند از :

  • درمان با نور برای از بین بردن ضخامت پوست
  • داروهایی برای بهبود تنفس
  • داروهایی برای درمان پدیده رینود
  • درمان معمولا همراه فیزیوتراپی می باشد.
  • بیشترین علت مرگ این بیماران به علت زخم شدن ریه هاست

درمان خانگی اسکلرودرمی

1- سیگار را ترک کنید. نیکوتین موجود در سیگار، موجب چسبیدن رگ های خونی می شود و عروق خونی باریک می شوند.

2- سوزش سردل (ترش کردن غذا) خود را کنترل کنید. سر موقع غذا بخورید و از خوردن غذا در دیروقت جدا بپرهیزید. از مصرف غذاهایی که باعث سوزش سر دل می شوند، خودداری کنید و از رژیم غذایی‌تان حذف کنید. فورا بعد از غذاخوردن دراز نکشید. اگر مجبور بودید که دراز بکشید، سر خود را بالا بیاورید تا اسید معده وارد مری نشود. مصرف داروهای آنتی‌اسید تحت نظر پزشک نیز مفیدند.

3- فعال باشید. ورزش یکی از راه های مقابله با اسکلرودرمی می باشد. ورزش باعث بهبود گردش خون می شود و سفتی پوست و عضلات را تسکین می دهد و شما را انعطاف پذیر می سازد.

4- از مصرف کافئین خودداری کنید.

5- ماهی های چرب حاوی امگا 3 می باشند که برای این بیماری مفید می باشد.

6- از غذاهای محتوی فیبر بالا استفاده کنید.

- از سرما خود را حفظ کنید. صورت، دستان و انگشتان خود را در سرما بپوشانید. حتی اگر درب فریزر را می خواهید باز کنید، دستکش بپوشید.

7- تحقیقات نشان داده است که مصرف روزانه ویتامین D تحت نظر پزشک، در درمان این بیماری مهم است.

8- از ژل ویتامین E تحت نظر پزشک استفاده کنید. این ژل مخصوصا در افراد مبتلا به اسکلرودرمی سیستمیک مهم است. تحقیقات نشان داده است که این ویتامین مانع از ایجاد بافت اضافی می گردد.

---------------------------------------------------------------------------

عوارض اسکلرودرمی

  • زخم ریه: بیشترین علت مرگ این بیماران به علت زخم شدن ریه هاست که به آن فیبروزی شدن ریه ها می گویند.
  • سرطان
  • نارسایی قلب
  • افزایش فشار خون در ریه ها
  • نارسایی کلیه
  • مشکل در جذب مواد مغذی (سوء تغذیه)

---------------------------------------------------------------------------

جلوگیری از اسکلرودرمی

  • هیچ روش جلوگیری وجود ندارد.
  • پرهیز از گرد و غبار سیلیس و کلراید پلی ونیل ممکن است خطر بروز این بیماری را کاهش دهد.

---------------------------------------------------------------------------

خواهشمنديم اگر سوال يا نکته‌اي براي مطلب اسکلرودرمی

در ذهن شما باقي مانده است، آن‌را در قسمت نظرات با ما و ساير کاربران به اشتراک بگذاريد.

مجله اینترنتی دلگرم

مرجان امینی



این مطلب چقدر مفید بود ؟
4.0 از 5 (5 رای)  
توجه: مطالب پزشکی و سلامت مجله دلگرم ، از منابع معتبر داخلی و خارجی تهیه شده اند و صرفا جنبه اطلاع رسانی دارند ، لذا توصیه پزشکی یا درمانی تلقی نمی شوند ، چنانچه مشکل پزشکی دارید حتما برای تشخیص و درمان به پزشک یا متخصص مراجعه کنید.
۱ دیدگاه

شما هم می توانید نظرات خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید
مریم افلاکی | ۲ سال پیش
سلام خسته نباشین، میخواستم بپرسم اسکلرودرمی موضعی موقع شکل گیری ایجاد خارش و سوزش هم میکنه یه چیزی شبیه کهیر؟
اسکلرودرمی موضعی میتونه به اسکلرودرمی سیستمیک تبدیل بشه؟
0
0
hits